بهزیستی روان شناختی

دانلود پایان نامه

دسروسیرس و میلر (2007) در پژوهشی روی نمونه615نفری از دختران جوان نشان دادند که کسانی که از اعتقادات مذهبی قوی تری برخوردارند نسبت به مقابله با فشارزاهای روانی ،شخصی ،تحصیلی و… از نیروی بیشتری برخوردارند و کمتر در اثر رویارویی با این عوامل فشارزا دچار افسردگی و دیگر بیماری ها می شوند و در واقع از سلامت روان بیشتری برخوردارند.
تیکس و فریزر در تحقیقات جدید خود نشان می دهند که اعتقادات و باورهای مذهبی رابطه منفی و معناداری با اضطراب و افسردگی آزمودنی ها دارد.
بارون (2006)در پژوهشی در رابطه دینداری با سلامت ،شادکامی و اضطراب را نمونه ای شامل 941نفر از دانش آموزان (408پسر و533 دختر) دبیرستانی نواحی مختلف شهر کویت بررسی کرد.براساس نتایج به دست آمده میان دینداری و اضطراب رابطه منفی و بین دینداری و سلامت روانی –جسمانی و شادکامی رابطه مثبت
تحقیقات مک فارلند و راس (1982)نشان می دهد که بین شکست تحصیلی و فشارزاهای تحصیلی دیگر با عملکرد تحصیلی و سلامت روان دانشجویان رابطه چندگانه وجود دارد.از جمله یافته های این تحقیق این بود که بین سلامت روان و عملکرد تحصیلی دانشجویان رابطه معنا دار وجود داشت.همچنین مشخص شد کسانی که فشارزاهای تحصیلی از جمله شکست تحصیلی را بیشتر تجربه می کنند از سلامت روان و عملکرد تحصیلی پایین تری برخوردارند.
بالتر (2002)در بررسی نقش مذهب بر سلامت روان نشان داد که نگرش مذهبی با خود پنداشت رابطه مثبت دارد .همچنین یافته های تحقیق او نشان داد دانش آموزانی که اعتقادات مذهبی قویتری داشتند از دیگران خودباورتر ،سازش یافته تر بوده و عملکرد تحصیلی بالاتری داشتند.
مک کوبریک و دیویس (2006)در تحقیق خود بر روی 85نفر از بیماران مبتلا به سرطان پیشرفته به بررسی رابطه مذهب با افسردگی و فشارزاهای روزانه از جمله فشارزاهای مربوط به محیط های آموزشی پرداختند
؛ نتایج تحقیق آنها حاکی از آن بود که نگرش مذهبی موجب ایجاد نگرش مثبت به زندگی در این افراد و کمرنگ جلوه دادن عوامل فشارزا و از سوی دیگر باعث کاهش افسردگی درآنها می شود.
تحقیقات نشان داده است که احساس راحتی و قدرت حاصل از اعتقادات دینی می تواند در سلامت و احساس خوب بودن سهیم باشد(مکین توش،2010).
اعمال مذهبی ممکن است موجب معالجه یک بیمار نشود ،اما می تواند به فرد کمک کند تا احساس خوبی داشته باشد،از برخی مشکلات سلامتی جلوگیری کند و با بیماری و مرگ به راحتی کنار آید امید ساز و کار سازگاری مهم در بیماریهای مزمن از جمله سرطان است و به عنوان یک عامل پیچیده چند بعدی و بالقوه قدرتمند در بهبودی و سازگاری مؤثر تعریف می شود.
ازنظربرگ وبنزین (2005)امید از نظر فیزیولوژیکی و عاطفی به بیماران کمک می کند تا بتوانند بحران بیماری را تحمل کنند .در منابع دیگر امید به عنوان یک عامل در پیش بینی سیر بیماری وخیم ذکر می شود؛ برعکس ناامیدی به عنوان تحمل وضعیت فایق نیامدنی تعریف می شود که در آن دستیابی به هیچ هدفی مورد انتظار نیست و با افسردگی ،آرزوی مرگ و خودکشی ارتباط دارد.از تعریف ها چنان بر می آید که امید در بردارنده تصورات و توجه افراد به آینده است و با این تصور که احتمال دارد نتایج مثبت حاصل گردد ،باعث تلاش بیمار می شود .هر نوع مفهوم سازی از امید ،ویژگیهای چند بعدی ،پویایی ،آینده نگری و فرایندنگری آن را منعکس می کند.
یافته های پژوهش های مختلف نشان می دهند که امیدواری با بهزیستی روان شناختی رابطه مثبت دارد. تبیین رابطه امیدواری با بهزیستی روان شناختی، کار چندان دشواری نیست. امیدواری و تاب آوری، قادرند تغییرات بهزیستی روان شناختی را به طور ترکیبی پیش بینی کنند. با ارتقای تاب آوری، فرد می تواند در برابر عوامل استرس زا و همچنین عواملی که سبب به وجود آمدن بسیاری از مشکلات روان شناختی می شود، از خود مقاومت نشان داده و بر آن غلبه کند (رودیگرز ،2006؛ جورج ،2010).
در تحقیقات الیسون (1991م) مشاهده می شود، افرادی که گرایش مذهبی بالاتر دارند، خشنودی بیشتری از زندگی داشته و شادمانی و نشاط آنها بیشتر است و در مبارزه با رویدادهای فشارزای زندگی، پیامدهای روانی – اجتماعی منفی کمتری را نشان می دهند.
مکابری و داویز در تحقیق خود بر روی 85نفر از بیماران مبتلا به سرطان پیشرفته به بررسی رابطه مذهب با افسردگی و فشارزاهای روزانه پرداختند ،نتایج تحقیق آنها حاکی از آن بود که نگرش مذهبی موجب ایجاد نگرش مثبت به زندگی در این افراد و کمرنگ جلوه دادن فشارزا و از سوی دیگر باعث کاهش افسردگی در آنها می شود.
نتایج پژوهش استوارد و جو (1998م) نشان می دهد که جهت گیری مذهبی با افزایش سلامت روانی و کاهش اختلالات روانی رابطه داشته و به صورت مثبت قادر است تا سبک مقابله مذهبی مثبت را پیش بینی کند و روحیه مذهبی به طور چشمگیری با سلامت روان و سازگاری ارتباط دارد وافرادی که خود را بیش از همه مذهبی می دانند از دیگران سازگارترند.
فوتولاکیس، سیامولی، ماگیرا، کارپینیس (2008م) بیان می کنند که باور به اینکه خدایی هست که موقعیت ها را کنترل می کند و ناظر بر بندگان است، تا حد بسیاری اضطراب مرتبط با موقعیت ها را کاهش می دهد، به طوری که این افراد معتقدند می توان با اتکا به خداوند، موقعیت های غیر قابل کنترل را تحت کنترل در آورد. یافته های این تحقیق با نتایج کروک (2008م) نیز همخوانی دارد که نشان می دهد افرادی که از نظر مذهبی در سطح بالاتری قرار دارند سعی می کنند مسائل خود را به شیوه حل مسئله و با حمایت اجتماعی مرتفع کنند .
2-2-2-مطالعات انجام شده در ایران
این واقعیت وجود دارد که ایرانی ها عموماً دارای زمینه فکری و عقاید مذهبی ویا معنوی هستند. با این حال، بعضی ها عقاید متفاوتی درباره زندگی پس از مرگ، باور به معجزات در درمان بیماریهای لاعلاج، و اینگونه باورها دارند چنین تفاوت هایی به دلیل جنسیت، میزان تحصیلات و پیشینه ی قومی یا خانوادگی است.
تحقیقات مربوط به مذهب در ایران نیز بیشتر در زمینه های، رابطه با جهت گیری دینی درونی – بیرونی (رمضانی،1375)، اعتقادات دینی (عمران نسب،1377)، و میزان عبادت (بهرامی مشعوف،1373)، و تأثیر آنها در سلامت روان بوده است و در هیچ کدام از تحقیقات به مقابله مذهبی به صورت خاص و بخصوص بررسی الگوهای منفی آن پرداخته نشده است؛ در صورتی که در فرهنگ ایرانی با توجه به تأکید نیرومندی که بر روی تجارب مذهبی دارد، بافت فرهنگی مناسبی برای بررسی تأثیر مذهب بر روی پیامدهای فشار روانی می باشد.
در ادبیات پژوهشی فارسی زبان پژوهش هایی در زمینه خودکارآمدی اجتماعی به چشم می خورد؛ مثلاً، خیر و همکاران (1387) نشان دادند که رابطه میان اضطراب اجتماعی با خودکارآمدی اجتماعی معنادار است. هم چنین رحیم زاده و همکاران (1388) دریافتند در تمام گروه های نوجوان بین خودکارآمدی اجتماعی با احساس تنهایی رابطه منفی و معناداری وجود دارد. سید محمودی و همکاران (1390) در یک پژوهش تحت عنوان عوامل مؤثربر تاب آوری در افراد مواجه شده با ضربه روانی، نشان دادند که هر سه متغییر عاطفه مثبت، عاطفه منفی وخوش بینی با تاب آوری همبستگی دارند و می توانند تغییرات آن را تبیین کنند.
خسروشاهی و همکاران(1390) در مقاله ای تحت عنوان رابطه ی امیدواری و تاب آوری با بهزیستی روان شناختی در دانشجویان، به این نتایج دست یافتند که بهزیستی روانی، شامل دریافتهای فرد از میزان هماهنگی بین هدفهای معین وترسیم شده با پیامدهای عملکردی است که در فرایند ارزیابی های مستمر به دست می دهد و به رضایت درونی و نسبتاً پایدار در توالی زندگی منتهی می شود.
یرفی(1382)در پژوهش خود به این نتیجه رسید ه؛بین اعتقادات مذهبی وتنش در آزمودنی های زن و مرد شاغل در دبیرستان های تهران رابطه معکوس و معناداری وجود دارد.بنابراین هرچه نمره اعتقادات مذهبی افراد بالاتر باشد میزان تنش آنها پایین تر است.
نجاراصل(1384)در پژوهش خود به بررسی نگرش مذهبی با مفهوم از خویشتن و سلامت عمومی در بین دانشجویان دانشگاه آزاد اسلامی واحد بهبهان پرداخت.او به این نتیجه رسید که دانشجویانی که نگرش مذهبی بهتری دارند ،سلامت عمومی بالاتری دارند.به این معنا که نگرش مذهبی با اختلال در سلامت عمومی رابطه منفی دارد.همچنین در مفهوم از خویشتن ،نگرش مثبت تری به خود و توانایی خود دارند.
نصری(1381) نیز در تحقیقی با عنوان بررسی رابطه چندگانه فشارزاهای دانشجویی ،نگرش مذهبی و سلامت روان دانشجویان مراکز تربیت معلم تهران به این نتیجه رسید که بین نگرش مذهبی و سلامت روان رابطه معنادار وجود دارد.نمره بالاتر در نگرش مذهبی موجب افزایش سلامت روان گردیده است.
عاصمی(1385)تاثیر مذهب بر سلامت و بهداشت روان را بررسی کرد .نتایج تحقیق او نشان داد بین التزام عملی به اعتقادات مذهبی و بهداشت روانی افراد در هر دو جنس رابطه مثبت و معناداری وجود دارد.

مطلب مشابه :  فرایند بررسی عوامل خارجی