جمهوری آذربایجان

دانلود پایان نامه

3-1-4-جغرافیای طبیعی تالش
سرزمین تالش باریکه ای جنگلی و مرطوب است که از لحاظ ناهمواریها به دو ناحیۀ کاملاً متمایز جلگه ای در شرق و کوهستانی در غرب تقسیم می شود. پهنای ناحیۀ جلگه ای آن به تفاوت از ۱ تا۵۰ کم است (آقاجانی، 1384، 15). بخش کوهستانی تالش به سبب همجواری با دریای مازندران پوشیده از جنگل و مراتع نسبتاً وسیع است (محمودی، ۱۷). آب و هوای تالش در ناحیۀ جلگه ای معتدل و مرطوب، و در ناحیۀ کوهستانی مرطوب و سرد است و بارندگی سالانۀ آن میان ۳۰۰،۱-۸۰۰،۱ میلی متر است (همان، 16).
رشته کوههای تالش به درازای ۲۷۰ کم در جهت شمال غربی به جنوب شرقی امتداد دارد. این رشته کوه از جنوب شهرستان مغان شروع می شود و رو به سوی جنوب خاوری تا درۀ آستارا به صورت کوههای مرزی میان ایران و جمهوری آذربایجان ادامه می یابد و از گردنۀ حیران منحرف شده، تا باخترهشتپر تقریباً به صورت مستقیم کشیده می شود. سپس از باختر هشتپر دوباره به سوی جنوب خاوری امتداد دارد و در جنوب شهرستان رشت به درۀ سفید رود می رسد. این کوهستان از کوههای بسیاریتشکیل یافته است که مهم ترین آنها عبارت اند از آق داغ (۳۲۲، ۳ متر)، سبله خونی (۱۱۰، ۳ متر)،میریش یوردی (۹۴۸،۲ متر) و خیل گاه (۸۶۰،۲ متر) (جعفری، کوهها…، ۷۰؛ فرهنگ جغرافیایی کوهها…، ۱/۲۱۰، ۲۸۳، ۲۹۱، ۳۲۴).
رودهای چندی از بلندیهای کوههای تالش سرچشمه می گیرند که بیشتر از آب برف تغذیه می شوند و به دریای مازندران می ریزند. از مهم ترین این رودخانه ها در ناحیۀ جنوبی تالش، شاندرمن، شفارود، لمیر، کرگان رود، لوندویل و آستارا را می توان نام برد. در ناحیۀ شمالی نیز رودخانه های ویلشن، لنکران و تنگ رود جریان دارد (آقاجانی، 1384، 20) (امیر احمدیان، 1380، 25).
آب و هوای مناسب و خاک حاصل خیز، سرزمین تالش را به یکی از کانونهای مهم کشاورزی بدل ساخته است. برنج، غلات، چای و توتون از مهم ترین محصولات کشاورزی تالش است؛ افزون بر اینها، پرورش کرم ابریشم نیز در آنجا رواج دارد (بازن، 1367، 162 ). دام پروری و صیدماهی نیز از دیگر منابع اقتصادی تالش به شمار می رود.
3-1-5-شهرستان تالش:
این شهرستان با وسعت ۶/۲۱۵،۲کم ۲ در شمال غربی استان گیلان و کرانۀ دریای مازندران جای دارد و از شمال به شهرستان آستارا، از جنوب به شهرستان رضوانشهر، از خاور به دریای مازندران و از باختر به شهرستانهای نمین، اردبیل، کیوی و خلخال در استان اردبیل محدود است (جغرافیای استان گیلان، 1380، 57) این شهرستان با ۵ شهر به نامهای هشتپر، اسالم، حویق، جوپر و لیسار، از ۴ بخش به نامهای مرکزی، اسالم، حویق و کرگان رود و ۱۰ دهستان تشکیل شده، و مرکز آن شهر هشتپر است. در سرشماری ۱۳۷۵ش جمعیت شهرستان تالش ۷۸۴،۱۵۵ تن بوده است (جغرافیا، همانجا). مردم شهرستان تالش به زبانهای ترکی و فارسی با گویش تالشی گفت وگو می کنند و از لحاظ دینی مسلمان و شیعۀ اثنا عشری، و برخی سنی شافعی اند ( فرهنگ جغرافیایی آبادیها، 1377، 29)
شهرستان تالش با داشتن ویژگیهای جغرافیایی و آب و هوای مناسب از نواحی ممتاز و مهم اقتصادی استان گیلان به شمار می رود و اساس اقتصاد آن بر کشاورزی، دامداری و صنایع استوار است. گندم، جو، بنشن، تره بار، گیاهان علوفه ای و انواع میوه مهم ترین محصولات کشاورزی این شهرستان است و دامداری و مرغداری در آنجا به شیوه های سنتی و صنعتی رواج دارد. کارخانه های چوکا و صنایع وابسته به آن، کارتن سازی، پارچه بافی، یخچال سازی و شیلات از عمده ترین فعالیتهای صنعتی شهرستان تالش است ( فرهنگ جغرافیایی آبادیها، همانجا).
شهر هشتپر مرکز شهرستان تالش در °۳۷ و ´۴۸ عرض شمالی و °۴۸ و ´۵۴ طول شرقی، در ارتفاع ۵۰ متری از سطح دریا در جلگه ای ساحلی، در فاصلۀ ۶ کیلومتری از کرانۀ دریای مازندران، کنار رودخانۀ کرگان رود جای دارد (پاپلی، ۵۸۲؛ جعفری، دایره المعارف، ۱۳۲۹). این شهر از باختر به رشته کوههای تالش منتهی می گردد. ارتفاع بلندیهای مشرف بر شهر هشتپر از هزار متر تجاوز نمی کند و جملگی با دره های باریک بریده شده اند؛ درۀ کرگان رود که بخشی از شهر در امتداد آن کشیده شده، و همچنین درۀ سراگاه در شمال باختری شهر و تپۀ ساسانیان مهم ترین عوارض اطراف شهر هشتپر است ( فرهنگ جغرافیایی آبادیها، 1377،606). در سرشماری آبان ۱۳۷۵ این شهر ۶۴۰، ۳۳ تن جمعیت داشته است (سرشماری عمومی،1375، ۳۹).
جدول 3-1-ارتفاع برخی از شهرهای تالش از سطح دریا
نام شهر
ارتفاع به متر
آستارا
رضوانشهر
ماسال
تالش
پره سر
23-
40+
60+
54+
40+
ماخذ: اطلس جامع گیتاشناسی و کتابهای درسی متوسطه، 1385، 37
جدول 3-2- وسعت، جمعیت، تعداد خانوار، درصد جمعیت شهری، تراکم نسبی(نفر در هر کیلومتر مربع) شهرستانهای تالش در جمهوری اسلامی ایران

مطلب مشابه :  فرهنگ و تمدن ایرانی