زنان سرپرست خانوار

دانلود پایان نامه

در دهه 60 و 70 میلادی، برنامه
های اعتباری برای کشاورزان کوچک 3 هدف را دنبال می
کرد:
1- افزایش بهره
وری و تولید
2-افزایش رفاه و درآمد
3-توانمندسازی کشاورزان کوچک مقیاس. (Donald, 1976)، به نقل از(معظمی و دیگران، 1384).
یکی از تجارب موفق درخصوص پرداخت تسهیلات مالی (اعتبارات خرد) به زنان فقیر مربوط به کشور بنگلادش با تاسیس گرامین بانک است. این بانک در سال 1976 با هدف کمک به توده
های فقیر جامعه به ویژه زنان روستایی تاسیس شد، مجموع مطالعاتی که درخصوص گرامین بانک انجام شده است، حاکی از موفقیت آن در ایجاد اشتغال و فقرزدایی و روحیه اعتماد به نفس و خوداتکایی در زنان فقیر سرپرست خانوار روستایی است. (Tila karatan , 1996) به نقل از(عرب مازار و سعدی، 1384). بعضی از متون از تاسیس بانک گرامین و نهادهای مشابه آن که باعث پیدایش مفهوم اعتبارات خرد گردیده با عنوان انقلاب مالی خرد (Nagajan and meyer 2005) نام برده
اند. به نقل از(معظمی و دیگران، 1384)
در اینجا به تجارب بعضی از کشورها در این خصوص به صورت خلاصه پرداخته می
شود.
تجربه هند: انجمن خود اشتغالی زنان (SEWA)، اتحادیه صنفی است که در سال 1972 تشکیل شده است. این اتحادیه یک سازمان و حرکت برای تواناسازی و حرکتی پیشرو برای زنان است. در زبان هندی کلمه سوا به معنی«خدمت و کمک به دیگران» است. سوا حرکتی ویژه است، زیرا از تلاقی 3 جنبش کارگری، تعاونی و زنان ایجاد گردیده است. دو هدف اصلی سوا ایجاد اشتغال و اتکا به خویش در اعضا خود می
باشد. (امین
پور، 1381، 86).
علاوه براین اجرای طرح اعتبارات خرد با تمرکز بر صنایع کوچک توسط بانک توسعه صنایع کوچک هندوستان (SIDBI) از جمله تجارب موفق در حمایت از زنان سرپرست خانوار درا ین کشور است.
در قالب این طرح، تسهیلات خرد به ویژه در اختیار زنان قرار گرفته و موفقیت
های زیادی در زمینه اشتغال حاصل شده است. (Purohit, 2003)
تجربه نپال:
کشور نپال در جهت حمایت از زنان فقیر، از سال 1982 با همکاری یونیسف و صندوق بین
المللی کشاورزی (IFAD) و سازمان
های غیردولتی، اعتبار و تسهیلات در اختیار زنان فقیر قرار می
دهد. هدف این برنامه، بهبود اوضاع اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی زنان با تامین اعتبار برای آنهاست. (وب سایت، Nepalnews)
بررسی عملکرد این طرح نشان می
دهد، این طرح تاثیر مثبتی در جایگاه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی زنان به جای گذاشته است.(Acharya , 1999) به نقل از(عرب
مازار و سعدی، 1384)
تجربه امریکای لاتین:
در اوایل دهه 1980، سازمان
های غیررسمی بین
المللی مانند اکسیون و فنیکا در جهت از میان بردن فقر در کشورهای امریکای لاتین اقدام به تاسیس بانک کمک روستا کردند.
تجربه سریلانکا:
در سریلانکا طرح اعتباری هیات توسعه صنعتی با فراهم ساختن اعتبارات برای روستاییان موجب تقویت صنایع کوچک در روستا
ها و افزایش اشتغال گردید. (نادری مهدیی، 1381، 39)
تجربه مالزی:
تاسیس آمنا اختیار ، در سال 1987، یکی دیگر از موارد حمایت از زنان سرپرست خانوار است که با هدف ارائه تسهیلات اعتباری به توده
های فقیر و ایجاد روحیه خوداتکایی روستاییان به ویژه زنان صورت گرفته است. (AIM,2003) بررسی ارزشیابی
های انجام شده حاکی از نقش برجسته تسهیلات اعطایی آمنا در ایجاد اشتغال است. به نقل از (عرب مازار و سعدی، 1383، 16)
تجربه پاکستان:
در پاکستان برنامه اعتباری زنان در سال 1990 شروع به کار کرده و هدف آن کمک به زنان روستایی برای ایجاد واحدهای بهره
برداری کوچک/ خرد بوده است. در این برنامه، وام
هایی در اختیار 40 زن روستایی قرار گرفت که میزان
 آنها از 156 دلار تا 468 دلار بود و برای گرفتن آنها نیاز به ارائه وثیقه وجود نداشت. این برنامه در حال حاضر موفق شده است که نیازهالی مالی 61 زن روستایی را که جزء خانوارهای کم درآمد هستند، تامین کند. (معظمی، 1377، 142)
اعتبار خرد رهیافتی است که بر فقرزدایی تاکید دارد و این امر را از طریق عرضه خدمات اعتباری به افراد فقیر و کم درآمد دنبال می
کند. در برنامه
های اعتبار خرد عرضه خدماتی همچون پس
انداز هم وجود دارد که شامل جمع
آوری پس
اندازهای اجباری است. در این روش توجه کمتری بر پس
اندازهای داوطلبانه می
شود. (cornford,2002,Robinson,2001)
از دهه 90 تاکنون در بسیاری از متون به جای استفاده از واژه اعتبار خرد از تامین مالی خرد استفاده می
شود. تامین مالی خرد (Micro finance) رهیافتی توسعه مدارانه است که برای منفعت رسانی به زنان و مردان کم در آمد طراحی شده است. برنامه
های تامین مالی خرد به عرضه خدمات مالی به افراد فقیر کم درآمدی که به لحاظ اقتصادی فعال هستند می
پردازد، این خدمات شامل عرضه وام و تسهیلات سپرده
گذاری است. تامین مالی خرد، بانکداری نیست بلکه نوعی ابزار توسعه
ای است. (Ledger wood , 1999). تفاوت عمده
ای که این دو مفهوم با یکدیگر دارند در تاکید بیشتری است که در مفهوم تامین مالی خرد بر پس
انداز و مفاهیمی همچون تقاضا مدار بودن می
شود. به نقل از (معظمی و دیگران، 1384)

مطلب مشابه :  جامعه شناسی