محصولات زراعی

محصولات زراعی

محصولات زراعی

دو گونه مشهور که دارای میوه های خوراکی ber هستند عبارتند از : Z . mauritiana (lamk) و jujube mill – گونه های یافت شده در پاکستان در ایالت sindh هم عبارتند از : Zizyphus mauritiana و سه گونه متنوع کشت شده به نام Gola ber (GolaDehli , Gola Lootari , Gola Achri , Gola Lemai )
میوه Ber حاوی آرایش فیتو شیمی و معدنی مثل اسیدهای آمینو ، کربوهیدراتها ، اسید آسکوربیک ، فلاوونوئید ، اسیدهای فنولی ، ویتامین آ ، ث ، فسفر ، کلسیم و آهن می باشد (بهاتیا و میشا 2010، ی و رن 2010، جیانگ، آفولایان 2011، کائو و جیانگ 2009)
در اکثر مقالات و مطالعات انجام شده درباره این گونه عناب به ارزیابی و براورد فعالیت آنتی اکسیدانی عصاره Ber پرداخته شده است.
در سال 2000 چنگ و همکارانش از دانه های گونه Ziziphus jujube mill توانستندهشت نوع فلاوونوئید شناسایی نمایند. به همین ترتیب در سال 1984 ناوار ، ایشاک ، مایکل و بادروس توانستند 4 نوع فلاوونوئید را از برگهای Ziziphus spina – Christi شناسایی و کشف کنند.
1-10اهمیت شناسایی ژنومهای مختلف عناب :
جستجو برای یافتن ژنومهای مختلف گیاهی مانند عناب وحفظ ، نگهداری و معرفی آن جهت جلوگیری از انقراض آن یکی از اساسی ترین و ابتدایی ترین امور در شناسایی و شناساندن ارقام و واریته های مختلف این گونه می باشد . معمولاً شناسایی در گونه های باغی به دلیل اینکه دامنه اقلیمی متنوعتری برای رویش دارد ، مشکلتر از محصولات زراعی می باشد . نمونه های اهلی و اصلاح نشده دارای صفات و خصوصیاتی می باشند که در گونه های اصلاح شده یافت نمی گردد و به همین علت است که باید این نمونه های وحشی جمع آوری شده و از صفات خوب آن جهت به کارگیری در امور اصلاح نژاد استفاده نمود .(ثابتی ،1373).
1-11 تأسیس ژرم پلاسم و جمع آوری ژنوم درخت عناب :
 اولین حرکت علمی تحقیقاتی در خصوص بررسی ویژگیهای مرفولوژیکی و  فنولوژیکی درخت عناب توسط مرکز تحقیات کشاورزی و منابع طبیعی استان قم با جمع آوری پاجوشهای عناب از 7 استان عناب خیز کشور و شامل 29 اکوتیپ صورت گرفت که بعد از طی 2 سال پاجوشهای جمع آوری شده در سه گروه مستقل خراسانی، اصفهانی و مازندرانی قرار گرفتند.در سال 1387 مدیریت جهاد کشاورزی سربیشه به منظور بررسی ویژگیهای مرفولوژیکی، ژنتیکی، فنولوژیکی و فیزیولوژیکی نسبت به احداث یک کلکسیون عناب از 7  استان کشور ، 4  اکوتیپ عناب خیز خراسان جنوبی و2 اکوتیپ عناب افغانی که از گذشته های دور در مناطق مرزی کاشت می شده است ، اقدام  کرد. این اکوتیپها از میان 7 استان عناب خیز کشور (استانهای  لرستان ، مازندران، گلستان، خراسان جنوبی و رضوی ، اصفهان  ، قم) جمع آوری و در محل مناسب کاشته شدند. برای انتخاب پایه های برتر از نقاط مذکور، در دو نوبت و بعد از مشورت با کارشناسان هر منطقه و استفاده از نظرات باغداران مجرب و صاحب نظر به تهیه پایه های برتر هر اکوتیپ به تعداد 10 پاجوش اقدام شد. بعد از این مرحله در زمستان و فصل مناسب انتقال پاجوشها دوباره به این مناطق مراجعت و از درختان عنابی که از وضعیت بهتر تغذیه و هرس برخوردار بودند، پاجوشهای با کیفیت تا اندازه 70 سانتیمتر تهیه شد. پاجوشها درون کیسه های پلاستیکی با خاک همان منطقه که از رطوبت کافی برخوردار بود تا ارتفاع 50 سانتیمتر، به گونه ای که ریشه ها در مجاورت هوا قرار نگیرند، پرشد. این طرح 5 ساله که تا سال 1392 ادامه می یابد، سرانجام به بیان و معرفی ارقام عناب برای ایران، ارائه گزارش کاملی از ویژگیهای مرفولوژیکی ، فیزیولوژیکی و فنولوژیکی ، تهیه نسخه ژنتیکی عناب ایران ، شناسایی ژنوتیپهای برتر عناب برای تکثیر، شناسایی آفات و بیماریهای درخت عناب ،بررسی روشهای تکثیر درخت عناب و ریشه یابی بومی بودن عناب در ایران می پردازد. در این طرح نسبت به تهیه چند پایه از چند نقطه در یک استان اقدام نشد. زیرا با درنظرگرفتن گزارش نهایی طرح شناسایی اکوتیپهای عناب ایران توسط مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی قم که اکوتیپها را به سه گروه تقسیم می کرد، دیگر نیازی به انجام این کار نبود. در هر استان به منظور یک گروه بندی اولیه از وضعیت اکوتیپهای برتر عناب بر اساس شکل ظاهری میوه تحقیقی صورت گرفت. برای نیل به این هدف در دو مرحله در فصل رویش یکی در زمان تشکیل میوه و دیگری در زمان  تغییر رنگ میوه به این مناطق مراجعت شد .(ثابتی ،1373).
1-12 روشهای تکثیر گیاه عناب :
برای ازدیاد این گیاه 4 راه وجود دارد :
1- جابجایی پا جوش ها : معمولی ترین و سریع ترین راه تکثیر آن استفاده از پا جوش است که رشد سریع تری نیز خواهد داشت . با پا جوش را در اوایل یا در اواخر پاییز بر حسب اقلیم های مختلف می توان کاشت . علاوه بر پا جوش ها که از کنار درخت می روید درخت عناب در جستجوی آب شبکه وار ریشه های زیادی می دواند و از ریشه های سطحی جوانه هایی می روید و از زمین بیرون می آیند در سال اول به شکل ترکه ای راست و صاف خود نمایی می کند سال دوم در پایان فصل پاییز که درخت نمو نسبی کرده است با بریدن ریشه درخت مادر نهال را با ریشه از زمین بیرون می آورند و در جای دیگر در گودال هایی که قبلا آماده شده است می نشانند خاک محل کشت اگر هوموس دار باشد درخت رشد بیشتری خواهد کرد در هر سال ، یک درخت بزرگ ( درخت مادر ) دهها پا جوش قابل جابجایی دارد .(آزادبخت،1378).
2- قلمه زدن : درخت عناب را می توان در نیمه دوم اسفند ماه قلمه گرفت قلمه ها باید از شاخه های جوان یک ساله باشد . زمینی را که برای خزانه کاری بر می گزینند ، شخم عمیق در خاک فرو رفته باشد. فاصله هر قلمه از 15 سانتی متر
سر قلمه از لبه پشته بیرون و 25 سانتی متر که به طور اریب بریده شده است در کنار پشته ها در زمین فرو می برند به طوری که فقط 5 خواهد بود. پس از کشت قلمه ها ، جوی ها را پر از آب می کنند و زمین قلمه کاری شده باید همیشه مرطوب باشد و مرتب وجین نشود. در روش دیگر پس از برگریزان پاییزی و آغاز فصل سرما ، قلمه ها را آماده می کنند و در جعبه هایی پر از خاک اره و یا پاکتهایی پلاستیکی که باریک و بلند است و برای همین منظور تهیه کردهاند ، حلقه ها را در خاک اره می نشانند و در گلخانه یا جای گرم و مرطوبی می گذارند. قلمه ها تا وقتی جوانه نزده اند ، نیاز به آفتاب ندارد ولی به محض جوانه زدن باید در همان هوا در معرض نور خورشید قرار گیرد تا بتوان به رشد خود به طور طبیعی ادامه دهد قلمه ها در خاک اره مرطوب ریشه می دوانند ونیز قلمه نهایی مستقل خواهد بود ، جدا کردن قلمه ها در خاک اره کاری بسیار آسان است و ریشه ها سالم می مانند سپس از بر طرف شدن خطر سرما ، یعنی حدود اردیبهشت ماه آنها را از گلخانه بیرون می آورند و به زمین محل کشت انتقال می دهند . قلمه زدن در پاییز یک سال نهال را جلو می اندازد و زودتر درخت به بار خواهد نشست . (آزادبخت،1378).
3- خوابانیدن : شاخه های دو سایه ای را که از بخش پایینی تنه درخت مادر روییده است ، می توان خوابانید. این کار در فصل پاییز و اواخر زمستان انجام می شود . برای خوابانیدن شاخه در خاک به این ترتیب باید اقدام کرد : آن بخش از شاخه که در زیر خاک قرار می گیرد و به وسیله کارد تیزی قبلا پوست نیمی از شاخه به ازای 5 سانتی متر بریده و برداشته می شود. سپس نزدیک شاخه را گود می کنند و آنرا به آرامی می خوابانند و گود را پر از خاک می کنند . سر شاخه را که از خاک بیرون می ماند به یک تیم می بندند تا راست بایستد. از همان محلی که پوست برداری شده است در طول بهار و تابستان ریشه های نابجا می روید و اسفند سال اینده آنرا از درخت مادر می برند و با ریشه به محل اصلی انتقال می دهند.
4-کشت بذر عناب : اگر به دلیل بررسی های ژنتیکی برای تعیین انواع جدید و نه به قصد تولید زراعی نظر به کاشت هسته میوه آن باشد بهتر است قشر سخت خارجی هسته را به طوری که آسیبی به مغز آن نرسد شکسته و مغز آن را بکارند معمولا تخم دو سال بعد از کاشت جوانه می زند. برای کشت بذر عناب ، دانه های عناب را گردآوری کرده ، سیلو می کنند، سپس در بهار می کارند . هسته های عناب رسیده هر کدام می تواند نهالی تولید کنند. روش کاشت بر این صورت است که در نیمه اسفند ماه هسته ها را در طرفی پر از آب می ریزند و در جای گرمی می گذارند. پس از چند روز که خیس خورد آنها را در زمینی که بیشتر آماده شده است می کارند، همه روزه روی آن را آب می پاشند. بذرها در نیمه دوم فروردین ماه می رویند. نهالهای دو ساله را پس از برگ ریزان از خزانه به زمین اصلی منتقل می کنند. ولی بهترین راه زیاد کردن درخت عناب همان جابجایی پا جوش های ریشه دار است زیرا مطمئن تر خواهد بود. درخت عناب را معمولا پیوند نمی زنند زیرا نوع مرغوب تری ندارد ولی در صورت پیوند زدن زودتر به بار می نشیند. (امید بیگی ودقیقی ،1379).
1-12-1فواصل کاشت :
فاصله درخت عناب از یکدیگر بسته بر این که درخت به چه منظوری کاشته می شود فرق می کند ،اگر هدف به دست آوردن میوه باشد و باید نهال ها 4 تا 5 متر از یکدیگر نشانده شوند ، ولی اگر برای تهیه چوب مبادرت به درخت کار می کنند، حدود نیم متر تا 60 سانتی متر فاصله کفایت می کند چون رشد درخت عناب کند است در فواصل درخت عناب می توان درختان میوه سریع الرشد و با عمر کوتاه کاشت تا در چند سال اول که هنوز عناب به سن بهره برداری نرسیده از میوه های آن درختان استفاده نمود. بدیهی است در این قبیل موارد باید درختانی انتخاب نمود که از نظر مراقبتهای زراعی با عناب تعارض نداشته باشد و موجب اختلال در رشد و نمو عنابها نشود.چون درخت عناب تقریبا از آخرین درختهایی است که شکوفه و برگ می دهد (در خردادو تیر ) بنابراین در مناطق سرد از خطر سرما زدگی مصون است.درخت عناب معمولا در سنین 15 تا 20 سالگی به حداکثر بار دهی می رسد. (زرگری ،1371).
1-12-2کود مورد نیاز :
در کشت سنتی درخت عناب ، عناب را کود نمی دهند . ولی برای برداشت محصول بیشتر باید کود داده شود. بهترین کود همان کودهای یکساله حیوانی می باشد که در پاییز روی زمین می پاشند سپس فاصله بین درخت عناب را شخم می زنند تا کودها با خاک مخلوط شود. در حدود اردیبهشت ماه کمی کود خاک اره نیز مفید است پس از کود پاشی آبیاری مفصلیرا می طلبد. (امید بیگی 1376).
1-13آفت های درخت عناب :
آفت مهم درخت عناب فقط مگس عناب نام برده شده است که ، نام علمی آن Tephrit idea از خانواده Carpomya Vensuniana می باشند. حشره کامل مگس کوچکی است که روی میوه عناب تخم ریزی می کند . لارو پس از بیرون آمدن از تخم از گوشت میوه تغذیه می کند شفیره این حشره در فصل زمستان در خاک باقی می ماند به همین علت برای مبارزه با آن یخ آب زمستانی و سم پاشی سفارش شده است (زرگری ، 1371).
1-14پرورش درخت عناب برای تولید چوب :
بعضی درختان عناب که تا 8 متر قد می کشند برای بدست آوردن چوب قشنگی که دارند پرورش میدهند. این درختان را معمولا در دره ها ، نزدیک به هم می نشانند. نزدیکی درختان به یکدیگر موجب می شود که به جای شاخ و برگ فراوان و میوه دهی ، فقط مانند درختان تبریزی قد بکشند . این درختان در چنین وضعی دارای تنه ای صاف ، راست و بدون گره خواهند بود در نتیجه چوب مرغوبی حاصل می شود. چوب درخت عناب پس از برش ، سرخ رنگ و خال دار ،
مایل به زرد و رگه دار می باشد ، چون بسیار محکم و زیباست ، برای ساختن اشیا زینتی مانند مجسمه ، عصا و تسبیح به کار می رود و در منبت کاریها و همچنین در ساختن میز و صندلی و درو پنجره از آن استفاده می شود. داخل تنه درخت بر خلاف گردو و چنار پوک نمی شود. در گذشته دسته چپق را از چوب عناب می ساختند که جنبه زینتی نیز داشت ، هم اکنون برای ساختن دسته پیپ از چوب عناب بهره گیری می شود. زیرا چوب درخت عناب بدون رنگ آمیزی فقط با اندود روغن جلد ، زیبایی لازم را داراست .

 

مدیر

داغ ترین ها

No description. Please update your profile.

~~||~~Comments Are Closed~~||~~