منبع پایان نامه ارشد درباره توسعه گردشگری، اوقات فراغت، توسعه ی گردشگری، سبک زندگی

اقامتگاه ها و نوع امکانات آن به هر حال در طول مدت اقامت تأثیر می نهد. ولی درآمد خانوار نقش چندانی در انگیزۀ اصلی زیارت از این اماکن ندارد ( فاطمی، 1380: 11). در میان گردشگران مذهبی، دو گروه مواجه مشاهده می شوند: یکی زائران، یا کسانی که انگیزۀ آنها از مسافرت، فقط انجام امور مذهبی است، و زمان و مدت اقامت شان، تابع اوقات فراغت نیست ؛ و دیگری ، گردشگر ان مذهبی که ضمن انجام زیارت و شرکت در مراسم مذهبی از مکان های دیگر گردشگری اعم از مذهبی و غیر زیارتی نیز دیدن می کنند و یا به عبارتی دیگر، اهداف مسافرت آنها چند منظوره با اولویت زیارت است، که خود موجب بالا رفتن مدت سفر و در نتیجه افزایش میزان هزینه های مسافرت می شود ( ابراهیم زاده و همکاران، 1390: 117). به همین دلیل امروزه منابع و جاذبه های گردشگری در تمامی بخش های برنامه ریزی و مدیریتی گردشگری اهمیت فراوانی یافته است ؛ لیکن استفاده از مواهب گردشگری جز با فراهم کردن بستر مناسب توسعه گردشگری امکا نپذیر نیست.

2-5-3 گردشگری غذایی47
گردشگری غذایی یک پدیده در حال ظهور است که است که به عنوان یک محصول جدید گردشگری در حال توسعه است. بیش از یک سوم مخارج گردشگری به غذا اختصاص داده می شود. بنابراین غذاهای مقصد از جنبه ی کیفیت تجربه تعطیلات از اهمیت زیادی برخوردار است. یکی از اهداف مهم گردشگری غذایی مورد استفاده در مطالعات Hall و Sharples (2003) این است که سفر به یک مقصد وابسته به غذا و پخت و پز با اهداف تفریح و سرگرمی شامل: بازدید اولیه و ثانویه، تولید مواد غذاییی، فستیوال های آشپزی، نمایشگاه های مواد غذایی، رویدادها، بازارهای کشاورزی و محلی، نمایش های غذایی و هر چیزی است که به غذا است. علاوه بر آن این سفر تجربه ای مربوط به یک سبک زندگی خاص است که شامل آزمایش،یادگیری از فرهنگ های مختلف، کسب دانش و درک درستی از کیفیت و یا صفات مربوط به محصولات گردشگری، و همچنین تخصص آشپزی در آن منطقه از طریق مصرف آن است. بنابراین، تجربه گردشگری غذایی با توجه به مطالب بالا به شرطی پذیرفته شده است که دلیل اصلی سفر برای بازدید کنندگان به مقاصد خاص، موارد مریوط به پخت و پز و غذا باشد (UNWTO,2012: 6).
غذا و مواد غذایی در هر جامعه‌ای نماد و بیان‌کننده بخشی از فرهنگ جامعه است و بسیاری از گردشگران می‌توانند با خوردن غذای کشور مقصد به فرهنگ،آداب و رسوم و سبک زندگی افراد آن جامعه پی ببرند. انسان‌شناسان عادات غذایی را به عنوان کلیتی پیچیده از فعالیت‌های آشپزی، تمایل‌ها و تنفرها، آگاهی جمعی، اعتقادات، تابوها، موهومات وابسته با تولید، تهیه و مصرف غذا و در یک کلام یک مفهوم فرهنگی بزرگ میک مدرس دانشگاه درباره گردشگری غذایی به خبرنگار ایرنا گفت:گردشگری غذایی یکی از شاخه‌های گردشگری سلامت است و گردشگرانی که با هدف تجربه و تنوع در مواد غذایی و نوشیدنی‌ها به کشورهای مختلف سفر می‌کنند علاوه بر بهره‌مندی از جاذبه‌های تاریخی از امکانات غذا و نوشیدنی در محل‌های مورد بازدید گردشگری نیز استفاده می‌کنند. گردشگری غذا نوعی دیگر از فعالیتهای گردشگری است که به این نوع گردشگری در روستاها توجه زیادی می‌شود.
برگزاری جشنواره‌ها و فستیوال‌های غذایی در محیطهای روستایی برگزاری تورهای غذا برای آموزش پخت غذاهای محلی و افزایش گردشگرانی که به دنبال تنوع غذایی در محیطهای کاملا سنتی هستند به ایجاد گردشگری غذایی منجر شده است. این سطح راز گردشگری در زمانهای ویژه‌ای از سال که محصولات کشاورزی مثل سبزی‌های محلی می‌رسد طرفداران خاص خود دارد. امروز، مسافران با تجربه تر هستند، بیشدرآمد قابل تصرف و زمان بیشتری اوقات فراغت به سفر، و بنابراین گردشگری اجازه می دهد تا آنها را به فرار از زندگی روزمره خود را محیط معمول و غرق خود را در جهان از آزادی و اخبار. گردشگران بنابراین، بیشتر و بیشتر در جهان به دنبال برای تجارب یادگیری بتن، و در این تلاش تجربه وابسته به غذا و پخت و پز، بسیار متنوع راه، در حال پخش است به طور فزاینده ای برجسته است.

2-6 توسعه گردشگری48
لازم است قبل از بحث میان « توسعه49» و «رشد50» تمایز قائل شویم؛ بدین معنی که واژه ی رشد، تغییر در اندازه یا کمیت وضع پدیدهای از نظر تعداد، ابعاد و میزان آن را بیان می کند. اما توسعه واژه ای مهم است که جنبه های مختلفی اعم از رشد اقتصادی، تغییر ساختاری، صنعتی شدن، خود شکوفایی و اتکا به نفس فرهنگی، مذهبی، ملی و فردی را در بر می گیرد( حسینی و دیگران، 1389: 165). در اواخر دهه 1960 و اوایل 1970 مفهوم توسعه با آنچه در گذشته بود تغییر کرد و به نوعی مساله ی کیفیت زندگی مطرح شد. یکی از جنبه های بسیار مهم که به توسعه همه جانبه ی کشورها کمک کرده است گردشگری و یا توسعه ی گردشگری است.
” توسعه ای که همه جانبه نباشد و برای مثال بعد فرهنگی را نادیده بگیرد و صرفا به الگوهای وارداتی خارجی متکی باشد، خلاقیت فرهنگی بومی را از رشد باز می دارد و ظرفیت جامعه برای مقابله با فرهنگ و الگوی وارداتی را سست و ضعیف می کند” (اردستانی، 1382: 44). گردشگری یکی از ابزارهای دستیابی به توسعه در مقصدها به شمار می رود. در بیانیه مانیل51 درباره گردشگری جهانی که سازمان گزدشگری جهانی (WTO)52 آن را منتشر نموده، آمده است که گردشگری در مقیاس جهانی اش می تواند منجر به ایجاد اقتصاد جدید بین المللی گردد و این خود سبب کاهش شکاف عمیق اقتصادی بین کشورهای توسعه یافته و در حال توسعه و هم چنین سرعت
بخشیدن به توسعه اقتصادی و اجتماعی به ویژه در کشورهای در حال توسعه می شود (Sharpely, 2002: 14). در همه ی کشورها به ویژه کشورهای در حال توسعه، ساختارهای سیاسی و اجتماعی حاکم است که تعیین می کند کدام یک از راهبردهای توسعه توفیق بیشتری دارد. تجربه ها نشان داده است که توسعه ی موفق، بستگی به دگرگونی های بنیادین در ساختارهای اجتماعی – اقتصادی دارد ( نکویی، 1389: 120). امروزه، بسیاری از برنامه ریزان و سیاست گذاران توسعه، از گردشگری به عنوان رکن اصلی توسعه ی پایدار یاد می کنند و در تلاش هستند با شناسایی قابلیت های توسعه ی گردشگری مناطق و رفع موانع آن سهم بیشتری از عایدات این بخش را نصیب خود سازند ( قدمی و دیگران، 1389: 111). برای بیان مفهوم توسعه گردشگری و مولفه های آن راه درازی در پیش است، چراکه در کتب و مقالات مختلف به مولفه های متفاوتی به عنوان فاکتورهای توسعه گردشگری اشاره شده است. وقتی تصمیمی برای توسعه گردشگری گرفته می شود، اشکال متفاوت زیادی از آن وجود دارد که مطابق با مکان، علایق گردشگران و منابع گردشگری قابل استفاده، متغیرند، تنوع و تفاوت رویکردها نسبت به گردشگری ریشه در تصویر جوامع گوناگون از مفهوم گردشگری دارد. فرآیند برنامه ها و طرحهای توسعه گردشگری مبین استراتژیها، رویکردها، سیاستها و خط مشی های کشورهای گوناگون نسبت به مقوله گردشگری است (همان، 1389: 114). لذا در این پژوهش توسعه گردشگری، غالباً منوط به توسعه جاذبه های متنوع طبیعی، فرهنگی، و تاریخی تعریف می شود (تقوایی و همکاران، 1388: 46). به نوعی می توان گفت که این توسعه همه ی چیزی که باعث رونق بیشتر گردشگری می شود را دربرمی گیرد. لذا در این پژوهش چندین مولفه ی اساسی که بیشترین ارتباط را با سوال اصلی پژوهش دارند، بیان می شود. این عوامل از آمارهای ملی و بین المللی در نظر گرفته شده که شامل نرخ ورود گردشگران به کشور، میزان جذب سرمایه گذاری های داخلی و خارجی ( رضوانی، 1389: 10)، توسعه مکان های فرهنگی، تعدد رویدادهای فرهنگی، افزایش سیاست های توسعه گردشگری است. در فرایند توسعه، توجه به فرهنگ به عنوان عامل اثرگذار در کلیه شئونات زندگی از اولویتهای توسعه می باشد اگر فرهنگ و توسعه با یکدیگر تعامل پیدا کنند و بر هم اثرگذارند اهداف توسعه دست یافتنی می شود هرگاه فرهنگ و توسعه به دو سوی متفاوت روند، توسعه محکوم به انحطاط می شود ( نجفی، 1383: 30).

مطلب مشابه :  تحقیق رایگان درموردفرهنگ ایرانی، تمدن اسلامی، خلافت عباسی، ایران باستان

3. پیشینه تحقیق
از آنجایی که یک پژوهش خوب بر تمامی یافته هایی که درباره مساله به دست آمده مبتنی است، لذا در این بخش به معرفی مطالعات انجام شده در این زمینه می پردازیم. شایان ذر است که موضوع مورد مطالعه ی این حوزه از جهت محتوا منحصر به فرد است. بنابراین آنچه در این بخش بیان می شود مطالعاتی است که نزدیک به مساله ی ما بوده و می توان از آن ها به جمع آوری اطلاعات و دانش موجود در زمینه ی مساله ی پژوهش پرداخت.
3-1 سابقه پژوهشها و مطالعات انجام گرفته داخلی
3-1-1 کتاب
آن چه در این بخش بیان می شود، جستار کوتاهی به مطالعاتی است که با زمینه ی موضوع این پژوهش مناسبت دارد. شایان ذکر است که برخی از این مطالعات به صورت کوتاه و در یک بخش با موضوع تحقیق حاضر قرابت داشته است.
– دکتر ضرغام بروجنی کتابی با عنوان برنامه ریزی توسعه جهانگری، رویکردی همپیوند و پایدار در سال 1389 با هفت فصل منتشر کرده است. در فصلی از این کتاب که درباره ی جاذبه ها و فعالیت های گردشگری صحبت می کند، جاذبه های فرهنگی را مورد ارزیابی و تحقیق قرار داده است. نویسنده در تمام این بخش سعی دارد که به تمامی جاذبه های فرهنگی اشاره کند و در بطن کتاب، آنچه را که نشان می دهد حاکی از توسعه ی گردشگری بواسطه ی تنوع فرهنگی موجود در جاذبه های فرهنگی است. موزه ها، جشنواره ها، پارک های مصنوعی، وابستگی های وطنی به جهت هم قومی و هم مذهبی مواردی است که به عنوان انگیزاننده های گردشگری که باعث توسعه گردشگری شده است، اشاره می شود. در بخش از آن این گونه آمده است:
« وابستگی های قومی، وطنی و مذهبی مربوط به مکان های ویژه برای برخی جهانگردان، می تواند دلیل مسافرت به اینگونه مقصدها باشد و به عنوان یک نوع جاذبه ی مرتبط با بازارهای ویژه گردشگری مشخص می شود» ( بروجنی، 1389: 187).
– دفتر پژوهش های فرهنگی در سال 1379 کتاب برنامه ریزی ملی و منطقه ای جهانگردی را به کوشش محمود عبدالله زاده منتشر کرد. در بخش دوم این کتاب که به بررسی برنامه های گردشگری کشورهای مختلف در زمینه ی گردشگری پرداخته، شاهد آن هستیم که سیاست ها و برنامه ریزی های کشور نوساتنگارا در سال 1981 به شکلی انجام می شود که تنوع فرهنگی موجود در این کشور با حداقل آسیب موجبات توسعه فرهنگی را فراهمم نماید. یکی از مفاد این برنامه چنین که با دیدی مثبت به گردشگری و فرهنگ نگاه می شود این است که: « حفظ برخی از الگوهای سنتی، جاذبه هایی برای جهانگردان هستند، بدین نحو یک احساس میراث فرهنگی حفظ تنوع فرهنگی ملی غنی می شود» (سازمان جهانی جهانگردی، 1384: 229).
– کتاب انسجام ملی و تنوع فرهنگی نوشته ی صالحی امیری در سال 1388 است. موضوع این کتاب همانگونه که از نامش پیداست به بررسی ارتباط میان تنوع فرهنگی و انسجام ملی می پردازد؛ با این حال در میان مطالب این کتاب مباحث مفصلی در مورد تنوع فرهنگی، ابعاد و سیاست هایی که در کشورهای مختلف برای حفظ تنوع فرهنگی اجرا می شود، صحبت می کند. این کتاب به لحاظ دستیابی به مطالبی در رابطه با ابعاد تنوع فرهنگی، اثری ارزشمند است.هم
چنین سیاست های یاد شده در این کتاب به نوعی سیاست های چند فرهنگی کشورهای مختلف در قبال تنوع فرهنگی موجود در کشورهایشان را نشان می دهد و تهدیدات و فرصت های ناشی از آن را هم دربرمی گیرد.

مطلب مشابه :  پایان نامه با کلید واژه هایمقررات ملی، نیروی کشش، زمین ساخت

3-1-2 مقاله
– آقایان شمس و امینی در مقاله ای با نام “ارزیابی شاخص فرهنگ ایرانی و تاثیر آن در توسعه گردشگری (1388)” به تاثیر و نقشی که فرهنگ می تواند در گسترش گردشگری ایران داشته باشد اشاره می کنند. این پژوهش به روش کتابخانه ای و با استفاده از منابع، آمارها و اطلاعات موجود انجام می گیرد. از اینرو در گام نخست منابع مختلفی که در زمینه جهانگردی، فرهنگ و ایران شناختی وجود داشته مورد مطالعه و فیش برداری قرار گرفته است. در گام بعدی نگارنده قابلیتهای فرهنگی ایران را معرفی کرده، و جایگاه هر یک از آن ها را در جهانگردی مورد بحث قرار داده است. نویسنده بسیاری از قابلیت های فرهنگی و مدنی در پهنه گستره

دیدگاهتان را بنویسید