مولفه های سرمایه اجتماعی

دانلود پایان نامه

برای اثر متغیر سرمایه اجتماعی بر کیفیت خدمات آموزشی، ضریب اثر 85/0 برآورد شده است. باتوجه به سطح معناداری برآورد شده که برابر با 000/0 بوده و از سطح معناداری آزمون یعنی 05/0 کم تر است، می توان نتیجه گرفت که این ضریب مسیر در سطح اطمینان 95/0 معنا دار می باشد؛ یعنی اثر افزاینده سرمایه اجتماعی بر کیفیت خدمات آموزشی مؤسسات آموزش عالی از لحاظ آماری معنادار است.
یافته این فرضیه یعنی ارتباط بین کیفیت خدمات آموزشی و سرمایه اجتماعی با یافته های پژوهش گران دیگر از جمله اندیشمند ( 1388 ) مرتبط و مطابقت دارد. با توجه به اینکه نتایج پژوهش حاضر با یافته های پیشینه پژوهش هم خوانی دارد، می توان گفت که از پشتوانه تئوری قوی ومحکمی برخوردار بوده و فرضیه های آن بر اساس مبانی نظری قابل اتکایی استوار است.
همان گونه که از نتایج پژوهش مستفاد می شود سرمایه اجتماعی می تواند به عنوان یکی از قابلیت ها ودارایی های سازمان به شمار آید و در افزایش کیفیت خدمات آموزشی نقش بسزایی ایفا کند.
5-2-2-2 -فرضیه فرعی 1: اثر مؤلفه شناختی بر کیفیت خدمات آموزشی، مثبت و معنادار است:
ضریب رگرسیونی اثر مؤلفه شناختی بر کیفیت کیفیت خدمات آموزشی 42/0 برآورد شده است (جدول 12.4). باتوجه به اینکه سطح معناداری برای این رابطه 006/0 می باشد، می توان نتیجه گرفت که اثر مؤلفه شناختی بر کیفیت خدمات آموزشی در سطح اطمینان 95/0 معنادار است.
5-2-2-3 -فرضیه فرعی 2: اثر مؤلفه ساختاری بر کیفیت خدمات آموزشی، مثبت و معنادار است:
براساس اطلاعات جدول 13.4 مشخص است که ضریب اثر مؤلفه ساختاری بر کیفیت خدمات آموزشی 69/0 است. و باتوجه به اینکه سطح معناداری این رابطه 000/0 برآورد شده و از سطح معناداری 05/0 کوچکتر است، می توان نتیجه گرفت که این مسیر در سطح اطمینان 95/0 معنادار است؛ یعنی اثر افزاینده مؤلفه ساختاری بر کیفیت خدمات آموزشی به لحاظ آماری معنادار می باشد.
5-2-2-4-فرضیه فرعی 3: اثر مؤلفه رابطه ای بر کیفیت خدمات آموزشی، مثبت و معنادار است:
همان طور که در جدول 14.4 مشاهده می شود، برای اثر مؤلفه رابطه ای بر کیفیت خدمات آموزشی، ضریب اثر 26/0 برآورد شده است. باتوجه به سطح معناداری برآورد شده که برابر با 015/0 بوده و از سطح معناداری آزمون یعنی 05/0 کم تر است، می توان نتیجه گرفت که این ضریب مسیر در سطح اطمینان 95/0 معنا دار می باشد؛ یعنی اثر افزاینده مؤلفه رابطه ای سرمایه اجتماعی بر کیفیت خدمات آموزشی مؤسسات آموزش عالی نیز از نظر آماری معنادار می باشد.
5-3 -بحث در مورد یافته ها و مقایسه نتایج با مبانی نظری و نتایج تحقیقات پیشین :
پس از اطمینان از روایی و پایایی ابزار تحقیق، نسبت به برازش مدل تحقیق اقدام شد. این مهم با استفاده از تکنیک مدلسازی معادلات ساختاری و به روش حداکثر درست نمایی توسط نرم افزار AMOS انجام شد.
همانطور که در شکلهای 1.4 و 2.4 آورده شده است میزان تاثیر سرمایه اجتماعی برکیفیت خدمات آموزشی 85. بدست آمده که نشاندهنده اهمیت زیاد این عامل می باشد. در میان مولفه های سرمایه اجتماعی مولفه رابطه ای براساس شکل 1.4 با اهمیت 89. بشترین اهمیت را دارد.در ادامه بررسی تاثیر مولفه های سرمایه اجتماعی بر کیفیت خدمات آموزشی براساس شکل 2.4 مولفه ساختاری بیشترین تاثیر را دارد.این مولفه شامل گویه های عمل نمودن بعنوان میانجی بین همکاران در صورت بروز مشکل،استقبال مدیران و مسئولین از پیشنهادات و نظرات،استفاده از تیمها و کمیته های کاری،دسترسی یا ملاقات با مسئولین ومدیران، وجود روابط خوب و گرم بین افراد وکمک به دیگران می باشد. دومین مولفه تاثیر گذار در کیفیت خدمات آموزشی مولفه شناختی است که شامل گویه های اهداف و چشم اندازهای مشترک سازمانی کارکنان، ارزشهای سازمانی مشترک کارکنان، تجارب مشترک کاری بین کارکنان در موسسه و وجود فرهنگهای مختلف در بین کارکنان می باشد.کمترین مولفه تاثیر گذار برروی کیفیت خدمات آموزشی عامل رابطه ای است که شامل گویه های همکاری وروابط بین افراد مبتنی بر اعتماد متقابل،تامین منافع آینده افراد، اهمیت دادن کارکنان به کامیابی و موفقیت یکدیگر،همکاری واحد های سازمانی،شرکت کردن افراد در کارهای تیمی، داشتن روحیه انتقاد پذیری تحمل نظرات مخالف، نگاه کردن به شکستها بعنوان یک منبع آموزنده،احساس تعهد افراد برای تحقق اهداف کاری، ترجیح دادن منافع سازمان بر منافع خود، کارکنان تکلیف خود را فقط انجام وظایف خویش می دانند، افراد احساس می کنند عضو یک خانواده هستند، ارزش قائل شدن موسسه برای کارکنان و کارکردن در موسسه موجب مباهات وافتخار کارکنان است.
دربررسی مولفه های کیفیت خدمات آموزشی و میزان اهمیت آنها به ترتیب مولفه پاسخگویی دارای بیشترین اهمیت با ضریب 82. بود که شامل گویه های: اساتید راهنما به هنگام نیاز دانشجو در دسترس باشند، دسترسی راحت دانشجویان به مسئولین آموزشی، معرفی منابع مطالعاتی مناسب برای مطالعه بیشتر، امکان ارائه نظر در برنامه های آموزشی و پاسخگویی مناسب کارکنان اداره آموزش می باشد. بعد از مولفه پاسخگویی مولفه همدلی دارای اهمیت بیشتر بود که شامل گویه های: رفتار اساتید با دانشجو همراه با احترام، زمان برگزاری مناسب کلاسها، انعطاف استاد در قبال شرایط خاص هر دانشجو را تبعیض تلقی کردن،تکالیف مرتبط با هر درس متناسب است، برخورد کارکنان آموزشی با داشجو مناسب است و برای رفع مشکلات آموزشی خاص هر دانشجو راه حل مناسب ارائه شدن می باشد. مولفه فیزیکی در رده سوم اهمیت در میان مولفه های کیفیت خدمات آموزشی میباشد که شامل گویه های: ظاهر آراسته اساتید و کارکنان، موجود بودن فضا وامکانات کافی برای دانشجو، کیفیت وسایل کمک آموزشی مطلوب و استفاده از وسایلی(اسلاید،جزوه و….) که ازجذابیت ظاهری برخوردار است.دو مولفه که دارای کمترین اهمیت و اهمیتی برایر بوده اند مولفه های اطمینان وتضمین می باشند که دارای ضریب اهمیت 71. می باشند. گویه های ایندو مولفه عبارتند از: مولفه اطمینان: آگاهی دانشجویان از نتایج ارزشیابیهای انجام شده، ارائه مطالب درسی به شیوه ای قابل فهم، امکان دسترسی آسان به منابع اطلاعاتی، کسب نمره بهتر در قبال تلاش بیشتر، ثبت درخواست های دانشجو بدون اشتباه، ارائه مطالب درسی در هر جلسه به شکلی منظم و مرتبط و انجام فعالیتهای آموزشی در زمان مقرر وعده داده شده. گویه های تضمین نیز عبارتند از: ارائه آموزشهای لازم برای شغل آینده دانشجویان، اختصاص وقت لازم از سوی استاد در خارج از وقت کلاسی،موجود بودن منابع مطالعاتی کافی برای افزایش آگاهی تخصصی دانشجو، برخوردار بودن اساتید از دانش تخصصی کافی و بحث وتبادل نظر در باره موضوع درس در کلاس توسط استاد.
پژوهش حاضر با هدف بررسی ارتباط سرمایه اجتماعی و کیفیت خدمات آموزشی موسسات آموزش عالی انجام گرفته است. با توجه به نتایج حاصله مشخص شد که بین سرمایه اجتماعی و کیفیت خدمات آموزشی ارتباط وجود
دارد. نتایج به دست آمده با مطالعات لسر و استورک ( 2001 ) و لینا و ون برن ( 1999 ) و لینا و پیل ( 2006 ) تطابق داشته و به نتایج یکسانی رسیده اند.
5-4-محدودیتهای تحقیق :
از جمله محدودیتهای پژوهش می توان به موارد ذیل اشاره کرد:
1- پژوهش هایی که ارتباط دو متغیر سرمایه اجتماعی و کیفیت خدمات آموزشی را در کنار هم بررسی کرده باشند بسیاراندک بود بنابراین دسترسی به پیشینه مرتبط با پژوهش از جمله مهمترین محدودیت های این پژوهش به شمار می آید.
2- این پژوهش،پژوهشی است مبتنی بر پرسشنامه. ازمعایب پژوهش پرسشنامه ای م یتوان به مواردی چون تاثیر پذیر بودن از ذهنیت افراد در پاسخگویی، محدود به زمان بودن، وتغییر واکنش افراد در طول زمان که ممکن است وابسته به محیط و شرایط محیطی باشد، اشاره کرد.
3- همیشه باید در عمومیت دادن نتایج پژوهشهای پیمایشی جانب احتیاطی مد نظر قرار گیرد و این مساله زمانی اهمیتی بیشتری می یابد که پاسخگویان متعلق به فرهنگهای متفاوت با باورهای ناهمگون باشند.
5-5 -کاربردهای نتایج و استفاده کنندگان از آنها :
نتایج نشان می دهد در صورتی که بتوان سرمایه اجتماعی را تقویت کرد، کیفیت خدمات نیز بهبود خواهد یافت. پس جهت بالا بردن سرمایه اجتماعی هر مدیری بایستی پی به اهمیت سرمایه اجتماعی برده و بداند که کارها و وظایف سازمان زمانی خوب انجام خواهد شد، که در آن افراد سازمان همد یگر را شناخته و به یکدیگر اعتماد کنند. درسازمان ها بایستی به این سرمایه بسیار وسیع نگاه کرد، چرا که این سرمایه امروزه نقشی بسیار مهم تر از سرمایه فیزیکی و انسانی در سازمانها و جوامع ایفا می کند و شبکه های روابط جمعی و گروهی، انسجام بخش میان انسانها، سازمان ها و انسا نها و سازمان ها با سازمان ها می باشد. در غیاب سرمایه اجتماعی، سایر سرمایه ها اثربخشی خود را از دست میدهند و بدون سرمایه اجتماعی، پیمودن راههای توسعه و تکامل فرهنگی و اقتصادی ناهموار و دشوار می شوند. لذا در دانشگاه بایستی به ارتباطات میان اعضای یک شبکه به عنوان منبع با ارزش نگاه کرد که با خلق هنجارها و اعتماد متقابل، این شبکه ها می توانند ضمن تحقق اهداف اعضا به اهداف سازمان نیز کمک شایانی کند. هر چه بعد ساختاری سازمان تقویت گردد، سرما یه اجتماعی بالا خواهد رفت وعملکرد سازمانی بهبود می یابد.از آنجا که این بعد نشان دهنده الگوی ارتباطات درسازمان ها می باشد، پیشنهاد می گردد روابط شبکه ای در سازما نها گسترده گردد تا افراد با ایجاد کانا لهای ارتباطی باعث انتقال سریع دانش گردند، در این صورت سرما یه اجتماعی باعث تسهیل در ایجاد سرمایه فکری گروهی خواهد بود. از آنجا که دانشگاه ها با داشتن اعضای هیأت علمی از سرمایه های عظیم انسانی برخوردار می باشند، لذا دانشگاه درصورت پیاده نمودن تصمیمگیریهای مشارکتی و ارج نهادن به نظرات هر صاحب نظر، می تواند از ثروت عظیم خرد جمعی برخوردار گردد. و در صورتی که ارتباطات صحیح بین اعضای سازمان برقرار گردد و از این طریق افراد دانش و تجارب خود را به دیگران منتقل نمایند سرمایه اجتماعی درون سازمانی تقویت می گردد که در صورت گسترده بودن این ارتباط با محیط خارج از سازمان و تقویت سرمایه اجتماعی بیرونی می توان ازسرمایه های هنگفتی که در ذهن انسانها نهفته است استفاده نمود. ولی هر ارتباطی نمی تواند به خلق سرمایه اجتماعی بینجامد و حتی بعضاً تشکیل گروه های غیر رسمی و قوی و عدم ارتباط این گروه ها با یکدیگر و با محیط خارج میتواند به صورت مخرب عمل نماید. لذا الگوی ارتباطات در سازمان ها بایستی به طوری برنامه ریزی گردد که ابتکار و نوآوری فردی را نیز از بین نبرد، چون هر فردی ممکن است به اتکای گروه از حرکت بایستد. ولی هر کس زمانی دانش خود را منتقل میکند که اعتماد کند، دانشی نیز به او منتقل خواهد شد.
جهت تقویت بعد شناختی، بایستی به افکار و ایده ها و دیدگاه های اعضای سازمان درخصوص رسیدن به اهداف سازمان ، برنامه ریزی جهت رسیدن به این اهداف ، حل مشکلات سازمانی، رفاه اعضای سازمان و پیشرفت کاری و شغلی و. . . ارج داده شود وسعی شود ضمن نزدیک نمودن افکار و دیدگاه ها در خصوص اعتقاد مشترک به پیشرفت سازمان و به تبع آن ارتقای افراد، اتفاق نظر و یک تعهد مشترک در اعضای سازمان ایجاد شود، و افراد به تشکیل تیم های کاری و انجام کارهای گروهی بیش تر از کارهای فردی بها دهند، به طوری که افراد، سازمان را در خدمت خود و خود را در خدمت سازمان بدانند.
بعد ارتباطی که به ماهیت ارتباطات بین افراد اشاره می کند، حاکی از این امر است که ارتباطات در سایه اعتماد از قوت بالایی برخورداراست . برقراری روابط صمیمانه بین اعضای سازمان باعث میشود افراد سازمان هما نگونه که به ارتقای خود می اندیشند به ارتقای دیگران نیز بها دهند و بلکه بر خود مقدم دارند. برای این کار ایجاد بستر سازمانی مناسب لازم است به طوری که افراد فقط برای امرار معاش، گذراندن وقت، کسب شهرت و مقام و.. در سازمان ها مشغول به کار نباشند، بلکه هر کدام به سرما یه اجتماعی بسان ثروت عظیمی نگاه کنند و بدانند که این ثروت فقط در ارتباط با یکدیگر حاصل میشود و سازما نها را بهترین مکان برای کسب و رسیدن به این ثروت بدانند.
روشن است که مدیریت منابع انسانی می تواند ابزار مهمی در تقویت سرما یه های اجتماعی سازمان باشد. مثلا از طریق دلچسب کردن محیط کار، طراحی سیاست های رشد وارتقا برای کارکنان و تقویت گروه های غیر رسمی میتوان سرمایه های اجتماعی سازمان را تقویت نمود و این همه میسر نخواهد شد مگر با تقویت ارتباطات و اعتماد به آن.

مطلب مشابه :  حوزه پراکندگی