گزارش کمیساریای عالی حقوق بشر

دانلود پایان نامه

ژاپن به عنوان دومین کشوری که برای عضو تروئیکا مشخص شده تلاش های امریکا برای توجه بیشتر به مسائل حقوق بشری را مورد تقدیر قرار می دهد و اعلام می دارد که بافت جمعیتی امریکا بافتی است متکثر و متنوع و از لحاظ نژادی قومی فرهنگی مذهبی جامعه ای واحد نیست. امریکا کشوری است مهاجر پذیر و باید مشکلات ایالات متحد امریکا را در این مورد درک کرد. ژاپن ابراز نگرانی خود را از توسل مأموران امریکا به زور علیه افرادی که دارای منشأ آسیایی یا افریقایی هستند اعلام می کند .
جمهوری اسلامی ایران نگران خود را در مورد وضعبت حقوق بشر و نقض های سیستماتیک ارتکابی توسط امریکا در سطح ملی و بین المللی ابراز می کند. ایران به امریکا توصیه می کند که به میثاق حقوق اقتصادی اجتماعی فرهنگی ملحق شود، کنوانسیون حقوق کودک را تصویب کند و کنوانسیون شماره 111 سازمان بین المللی کار در مورد ممنوعیت تبعیض کار و اشتغال و اعتلای استانداردهای حقوق بشر در حین کار را به تصویب برساند. نکات دیگری که جمهوری اسلامی ایران از امریکا درخواست می کند تضمین اجرای تعهدات ناشی از حقوق بشردوستانه در قبال مردم فلسطین است، لغو قوانین فراسرزمینی و توقف اقدامات یکجانبه امریکا در قبال کشورهای دیگر است، انطباق کامل قوانین ضدتروریستی امریکا با استانداردهای حقوق بشر است، وضع قوانین مناسب برای جلوگیری از نقض حریم خصوصی افراد مانند کنترل ایمیل ها یا نظارت هایی که امریکا در فضای سایبر توسط نهادهای اطلاعاتی خود اعمال می کند، اتخاذ اقدامات مناسب برای پایان بخشیدن به نقض های حقوق بشر توسط نیروهای نظامی امریکا و شرکت های خصوصی نظامی و امنیتی خود در افغانستان و عراق است.
ایران از گزارشگران ویژه سازمان ملل متحد دعوت می کند که امریکا را تحت فشار قرار دهند تا بتوانند از زندان گوانتانامو و زندان های مخفی بازدید کنند، ایران می خواهد که امریکا ممنوعیت کامل و مطلق شکنجه را تضمین نماید و به زعم ایران تحت هیچ شرایطی امریکا مجاز به اعمال شکنجه علیه افراد نیست، به هرزگی و فاحشگی کودکان پایان دهد، به خشونت علیه زنان خاتمه دهد، جنایت کاران جنگی خود را به دادگاه داخلی خود تسلیم نماید، جمهوری اسلامی ایران با اینکه خود عضو دیوان بین المللی کیفری نیست اصرار می کند که امریکا به این دیوان ملحق شود، اقدامات لازم را در خصوص اهانت به مقدسات مذهبی مخصوصاً قرآن سوزی در سالگرد 11 سپتامبر 2001 از خود نشان دهد، به تبلیغات ضداسلامی و خشونت علیه مسلمانان در امریکا پایان دهد، حقوق بومیان امریکا را مورد توجه قرار دهد و در عملیات فرامرزی سیا به ادعای جنگ با تروریسم حقوق بشر و بشردوستانه را مورد توجه قرار دهد.
پاسخ امریکا به درخواستهای کشورها که نزدیک به 83 دولت بودند و گسترده ترین آن به جمهوری اسلامی ایران اختصاص داشت چنین بود: امریکا در وهله اول هم در گزارش خود و هم در پاسخ به دولتها، تعهد خود را به ایجاد نهاد ملی حقوق بشر اعلام می کند، در وهله دوم امریکا تأکید می کند که برخی کشورها امریکا را به دلیل عدم الغای مجازات اعدام مورد انتقاد داده بودند امریکا اعلام می کند که اعدام به صورت مطلق مباینتی با حقوق بشر ندارد کما اینکه در بسیاری کشورها اعدام وجود دارد اما در امریکا مجازات اعدام به جدی ترین و شدیدترین جرائم باقی مانده آن هم در بعد از بررسی دقیق و تحت دادرسی منصفانه در امریکا و لذا امریکا این انتقاد را جدی تلقی نمی کند. در مورد حقوق کنسولی سؤالات متعددی را مکزیک و انگلستان از امریکا پرسیده بودند که در مورد اتباع خارجی که در امریکا دستگیر می شوند امریکا موظف است موضوع را طبق کنوانسیون 1963 وین به کنسولگری متبوع فرد گزارش دهد. امریکا اعلام می دارد که پس از قضیه اونا و دیگران قانون فدرال خود را در این مورد اصلاح کرده و خود را با انتظارات دیوان بین المللی دادگستری منطبق کرده است. در خصوص مهاجرت امریکا بیان می دارد که هیچ کشوری در سطح جهان مثل امریکا پذیرای مهاجرین نبوده و نماینده امریکا در شورای حقوق بشر ادعا می کند امریکا در 5 سال گذشته یعنی از 2005 تا 2010 به 5/5 میلیون نفر اقامت دائم اعطا کرده به 5/3 میلیون نفر شهروندی داده و به 425000 نفر پناهندگی داده است.
نکته دیگری که نماینده امریکا بر آن اصرار می ورزد و به عنوان نکته ای مثبت ارزیابی می شود این است که امریکا بعد از 22 سال در سال 2010 ممنوعیت مسافرت افراد مبتلا به ویروس اچ آی وی یا ایدز به امریکا را برطرف کرده است. در این 22 سال مبتلایان به ایدز که در قرنطینه های امریکا ابتلائشان مشخص می شد به کشور مبدأ عودت داده می شدند. امریکا اعلام می دارد با اعتلای استانداردهای بهداشتی و نظارت بر مبتلایان بر ویروس اچ آی وی این افراد حق ورود به امریکا را خواهند داشت. امریکا برنامه جدید خود را جهت مبارزه با قاچاق انسان نشان می دهد و استقبال خود را از عضویت در شورای حقوق بشر سازمان ملل متحد اعلام می کند.
آنچه نباید فراموش کنیم این است که UPR سیستمی است استثنا ناپذیر و تمام کشورها را تحت نظارت خود قرار داده است. هرچند امریکا قبلاً نزد کمیته منع شکنجه حاضر شده بود اما این برای اولین بار است که امریکا در برابر یک مرجع جهانی گزارش خود را در مورد تمام مسائل حقوق بشری خودش ارائه می کند. شورای حقوق بشر در این مورد فقط به صدور توصیه نامه مبادرت خواهد کرد و به هیچ وجه به صدور قطعنامه ای منجر نخواهد شد. سیستم UPR سیستمی است بسیار انعطاف پذیر و تلاش می شود از رهگذر گفتگوهای متقابل با دولتها آنها را به اصلاح سیستم قانونی خود و تغییر ساختارها در زمینه حقوق بشر تشویق نماید.
دولتهای بسیاری تحت سسیتم UPR با امریکا به گفتگو پرداختند. دولتهایی که در گفتگوهای خودشان بر موازین حقوق بشر و التزام امریکا به آنها اصرار می ورزند نباید از این حقیقت غافل شوند که اظهارات آنها قابلیت استناد علیه خودشان را خواهد داشت. دولتی که در موضع گیری خود اعلام می کند شکنجه به صورت مطلق ممنوع است و تحت هیچ شرایطی جوازی برای آن وجود ندارد قبل از هر چیز ایمان و التزام خود را به این ممنوعیت اعلام می کند. چنین دولتی طبق اصل استاپل یا منع تناقض گویی به ضرر دیگری مأخوذ به رویه و عملکرد خودش خواهد بود.
مکانیسم UPR هنوز اولین دوره خود را به پایان نرسانده و در پایان سال 2011 است که کلیه کشورها گزارش خود را در خصوص وضعیت حقوق بشر در کشورشان را به شورای حقوق بشر تسلیم خواهند کرد اما این اولین گزارش است و این گزارش ها ادواری است. چهار سال دیگر جمهوری اسلامی ایران و ایالات متحد امریکا باید گزارشهای خود را در مورد وضعیت حقوق بشر و توجه به توصیه نامه ای که در اجلاس قبلی صادر شده است را ارائه دهند. به نظر می رسد با این سیستم جامعه بین المللی بر یکی از معضلات خود غلبه کرده باشد و آن اکراه دولتها از ارائه گزارش و اعزام نماینده برای توجیه گزارشها به نهادهای بین المللی است. شورای حقوق بشر سازمان ملل متحد موفق شده در این اندک زمانی که از حیاتش می گذرد تمام کشورها را تحت سیستم UPR قرار دهد. ایالات متحد امریکا با تیمی بسیار گسترده در اجلاس شورای حقوق بشر شرکت می کند و بسیاری از انتقادهایی که به آن وارد می شود را می پذیرد و از تعهد امریکا برای اصلاح سیستم قانونی خود سخن به میان می آورد.
شورای حقوق بشر تنها ابزاری که در اختیارش است تنها ارزشی معنوی دارد و می تواند کشورها را با فشارهای بین المللی مختلفی جهت اصلاح عملکرد خود در زمینه حقوق بشر مواجه کند. به نظر می رسد شورای حقوق بشر در این چهار سال در مقایسه با کمیسیون حقوق بشر کارنامه موفق تری را از خود به جای گذاشته باشد. اینکه در آینده شورای حقوق بشر و سیستم UPR به چه سمت و سویی خواهد رفت آینده به آن پاسخ خواهد داد ولی دورنمای مثبتی دارد
بند چهارم -عیوب مکانیسم UPR
1-فقدان گفتگوهای جدی: در هر جلسه بررسی UPR هم دولت های عضو و هم غیر عضو و ناظر شرکت دارند. هدف از مشارکت کشورها کسب دستاوردهای در زمینه های فنی و گسترش بسترهای برای اجرای حقوق بشر می باشد.اما گاهی دولت ها صرفا در این جلسات حضور داشته و در گفتگوهای تعاملی و طرح پرسش از کشورهای دیگر شرکت نمی کنند.(حتی گاهی دیده شده که با وجود شرایط بحرانی تمایلی به مشارکت از خود نشان نداده اند).
2- این مکانیسم به مجموعه استانداردهایی نیازمند است که مشخص و کمتر اتزاعی باشند.خیلی از جنبه های قطعنامه 1/5 شفاف نیست.مثلا زمانی که برای گفتگوهای تعاملی در نظر گرفته شده است بستگی به زمان گزارش کشور تحت بررسی در پاسخگویی به سوالات مطروحه دارد.که این امر می تواند با کارشکنی دولت تحت بررسی به تاخیر بیافتد. فرآیند تصویب گزارش کار گروه ها هم در محتوا و هم در شکل در برخی موارد با شیوه های متفاوت و استفاده از توصیه ها در کنار گزارشات کار گروها همیشه بحث برانگیز بوده است.
3- مکانیسم UPR سیستم بین دولتی است و کشورهای سعی دارند که نقش سازمانهای غیردولتی را کاهش دهند.با اینکه سازمانهای غیر دولتی بر اساس قطعنامه 1/5 فقط می توانند بر کار گروه های کاری نظارت داشته باشندو حق اظهار نظر رسمی را نخواهند داشت. ولی سازمانهای غیر دولتی با استقلال و بی طرفی به مسائل نگاه می کنند .به طور مثال در بررسی کشور تونس سازمانهای غیر دولتی حضور مثبتی داشتند و نارضایتی خود را به بسیاری از مسائل که در طول بررسی مطرح نشد اعلام کردند.
4- رویا رویی با وضعیت های واقعی : فقدان تمرکز بر وضعیت های واقعی نقض شدید و سیستماتیک حقوق بشر ، می تواند زندگی میلیونها شهروند را تحت تاثیر قرار دهد.و هنوز هم خیلی از کشورها در بررسی وضعیت یک کشور در مکانیسم مورد نظر سیاست محافظه کارانه ای را در پیش می گیرند .
بند پنجم- مکانسیم فرا قراردادی
در شورای حقوق بشر تشریفات ارایه شکایت و رسیدگی به آن،آن گونه که در برخی ارگان های قراردادی مانند کمیته خقوق بشر،کمیته مقابله با شکنجه ،کمیته محو و تبعیض نژادی ،پیش بینی شده وجود ندارد.تشریفات رسیدگی در این شورا از نوع فرا قراردادی است.منظور از تشریفات فرا قراردادی مکانیسم موضوعی و مکانیسمهای مربوط به وضعیت یک کشور خاص می باشد.یکی سیستم شکایت مسقیم افراد و دیگر سیستم گزارشگران ویژه.در سیستم شکایت مستقیم افراد،اتباع کشورها از قبیل قربانیان یا خانواده آنها،سازمانهای غیر دولتی محلی و یا حتی بین المللی،(که در این حالتبه عنوان اتباع کشور ها تلقی نمی شوند)، و غیره در رابطه با نقض حقوق بشر می تواند از طریق تنظیم شکایت نامه تحت عنوان اطلاعیه به طرح شکایت خود بپردازند.این اطلاعیه می تواند یه اشکال مختلف از قبیل :نامه، فاکس و تلگرام ارایه شده و موضوع آن می تواند هم شامل وضعیت افراد بوده و هم شامل وضعیت فرضی نقض حقوق بشر باشد.
در سیستم گزارشگران، شورا از طریق ارایه گزارش گزارشگران خود در هریک از موضوعات از قبیل آزادی بیان و عقیده،آزادی مذهب وغیره در جریان وضعیت حقوق بشر در آن موضوع خاص در کشورهای مختلف قرار می گیرد.و نسبت به آن به اتخاذ تصمیم می پردازد. در رابطه با ارایه اطلاعیه ،همچنان که آمد دو مکانیسم فرا قراردادی وجود دارد. مکانسیم های موضوعی و مکانیسم های مربوط به وضعیت در یک کشور خاص. در هر دو مورد اطلاعیه باید حاوی حداقل شرایط ذیل باشد:
-هویت قربانی یا قربانیان فرضی
-هویت عاملین نقض حقوق بشر
-هویت شخص یا اشخاصی یا تشکیلات یا سازمانهایی که به ارایه اطلاعیه می پردازند(بنابراین اطلاعیه های نامشخص رد می شوند)
-تشریح تفضیلی وضعیت های ی که نقض حقوق بشر صورت گرفته است. توضیحات ئیگر در رابطه با نقض خاص می توانند برای مکانیسم موضوعی مانند محل بازداشت قربانی،گواهی پزشکی صادر شده برای قربانی،هویت شهود، تصمیماتی که برای جبران در سطح ملی گرفته شده ،و غیره خواسته شوند. معمولا، اطلاعیه، اگر قبلا در چارچوب تشریفات قطعنامه 1503 شورای اقتصادی و اجتماعی یا پروتکل اختیاری مرتبط با مثاق بین المللی حقوق مدنی و سیاسی ، در دست بررسی باشد،مورد بررسی قرار نمی گیرد.
همچنین اطلاعیه ای که در واژه های اهانت آمیز نوشته شده یا به طور مشهود دارای انگیزه های سیاسی باشد،مورد بررسی قرار نمی گیرد.اطلاعیه باید به ارایه وقایع پرداخته و به صورت شفاف و دقیق به ارایه موارد مذکور در فوق بپردازد.
برای تسهیل بررسی نقض حقوق بشر،پاسخ نامه ای در چهرچوب مکانیسم های موضوعی تدوین گردیده که در اختیار افرادی که مایل به ارایه اطلاعیه در رابطه با نقض حقوق بشر می باشند،قرار می گیرد.به علاوه گزارشگران کشورها می تواند این پاسخ نامه ها را به ویژه در رابطه با بازرسی محلی در اختیار داشته باشند.البته گفتنی است که اطلاعیه حتی اگر در قالب پاسخ نامهتدوین نشده باشدنیزمورد بررسی قرار می گیرد(گزارش کمیساریای عالی حقوق بشر در رابطه با تشریفات خاص رسیدگی).
بند ششم -روش های ویژه
“روش های ویژه” یا “سازو کارهای خاص” لفظ عامی است که به سازو کارهای ایجاد شده از سوی کمیسیون حقوق بشر پیشین و شورای حقوق بشرداده شده، اقداماتی با ماهیت ترویجی ،حمایتی و حقیقت یابی برای رسیدگی به موقعیت های ویژه حقوق بشر در کشورهای ویژه یا رسیدگی به مسائل موضوعی در همه بخش های جهان انجام می دهد.

مطلب مشابه :  عملگرهای الگوریتم ژنتیک