نزدیکی به شبهه با محارم

نزدیکی به شبهه با محارم

نزدیکی به شبهه با محارم

در گفتار دوم نسب ناشی از آمیزش شخص مست ، خواب و بیهوش ، مجنون و مکره و در گفتار سوم نسب ناشی از تلقیح مصنوعی و کودکان آزمایشگاهی و در گفتار چهارم نسب کودکان بی سرپرست و فرزند خوانده و در گفتار پنجم نسب طفل متولد از شبیه سازی به تفصیل مورد بحث قرار خواهد گرفت .
گفتار اول : بررسی نسب ناشی از نزدیکی به شبهه و مساحقه و آمیزش نامشروع دون زنا
دراین گفتار هر یک از موارد مذکور مورد بررسی قرار می گیرد.
بند اول : نسب ناشی از نزدیکی به شبهه
شبهه به معنی اشتباه است و اشتباه تصور نادرستی است که ممکن است انسان از چیزی داشته باشد. هر گاه مردی با زنی نزدیکی کند، به تصور اینکه بین آنان رابطه زوجیت وجود دارد ، حال آنکه چنین را بطه ای در واقع وجود نداشته باشد ، این عمل را نزدیکی به شبهه یا وطی به شبهه گویند و اگر فرزندی از آن به دنیا آید او را ولد شبهه و نسب او را نسب ناشی از شبهه نامند .
بعضی از فقها درتعریف وطی به شبهه گفته اند : مراد از وطی به شبهه نزدیکی است که شخص استحقاق آن را ندارد با عدم علم به تحریم آن ، پس نزدیکی دیوانه وکسی که درخواب است و مانند آنها نیز داخل در این مفهوم خواهد بود.
در فقه عامه ، برخلاف فقه امامیه ، فرزند ناشی از شبهه هنگامی به اشتباه کننده ملحق میشود که این شخص اقرار به نسب نماید و صرف نزدیکی به شبهه کافی برای الحاق طفل به اشتباه کننده نیست.
الف : اقسام شبهه
شبهه ممکن است حکمی یا موضوعی باشد.
1-شبهه حکمی (یا حکمیه) عبارت از اشتباه در قانون است. تصور باطل و خلاف واقع ناشی از عدم اطلاع نسبت به حکم یا همان جهل به قانون می باشد. مثلاً مردی با زنی که درعده است ازدواج می کند ، به گمان اینکه ازدواج باچنین زنی قانوناً بلا مانع است .
2-شبهه موضوعی (یا موضوعیه) اشتباه در موضوع حکم است ، نه درخود حکم. یعنی فرد از حکم و قانون اطلاع دارد، ولی نمی داند که این مورد از مصادیق موضوع آن حکم وقانون هست یا نیست؟ مثلاً مرد
می داند که ازدواج با زنی که در عده دیگری است ممنوع است، لیکن با زنی که در عده است ازدواج می کند، به تصور اینکه عده او سپری شده است ، یا فرضاً مردی، به جای اینکه با زوجه خود نزدیکی کند ، اشتباهاً با زن دیگری رابطه جنسی بر قرار می نماید. هر گاه دراثر نزدیکی به شبهه اعم از حکمی یا موضوعی نطفه ای منعقد و طفلی متولد گردد، ولد مزبور ولد شبهه نامیده می شود.
ب : حکم نسب ناشی از نزدیکی به شبهه
ماده 1165 قانون مدنی مقرر میدارد : «طفل متولد از نزدیکی به شبهه فقط ملحق به طرفی می شود که در اشتباه بوده و در صورتی که هر دو در اشتباه بوده اند، ملحق به هر دو خواهد بود .» و بموجب ماده 1164 قانون مذکور احکام نسب مشروع را درمورد آن جاری می داند. بنابراین جای هیچ تردید باقی نمی ماند که نسب طفل متولد از نزدیکی به شبهه در حکم نسب مشروع است .
بعضی از اساتید حقوق گفته اند ولد شبهه هنگامی درحکم فرزند قانونی است که حرمت نزدیکی عرضی یعنی ناشی از فقدان رابطه زوجیت باشد نه ذاتی. اگر حرمت نزدیکی ناشی از وجود یکی از موانع ذاتی نکاح مانند قرابت نسبی یا سببی یا رضاعی بین زن و مرد باشد نمی توان طفل متولد از زن را در حکم ولد قانونی و ملحق به اشتباه کننده دانست ، زیرا این برخلاف اخلاق حسنه به شمار می رود وتصور خلاف وجهل زن یا مرد به وجود مانع نمی تواند نقص ذاتی رابطه را جبران کند . ولی با توجه به اطلاق مواد 1164 تا 1166 قانون مدنی و از لحاظ فقدان سوء نیت و قصد قانون شکنی و عدم تفکیک اینگونه نزدیکی و موارد دیگر وطی به شبهه در فقه اسلامی مصلحت کودک و اجتماع ، مسلم نیست که الحاق چنین طفلی به واطی به شبهه برخلاف حسنه باشد و نشان میدهد که تفاوتی بین نزدیکی به شبهه با محارم وسایرین وجود ندارد ومی توان در مورد مذکور نیز طفل راملحق به اشتباه کننده دانست .
شهید ثانی می فرماید : « ولد شبهه با شروط سه گانه امکان الحاق به واطی به شبهه ملحق میگردد.»
محقق حلی نیز می فرماید: « طفل به واطی به شبهه ملحق می گردد.»
صاحب جواهر نیز می فرماید: « نسب ثابت می شود با نکاح صحیح و همچنین ثابت می گردد با وطی به شبهه اجماعاً .»
ج : اجرای اماره فراش در مورد شبهه
چون نزدیکی به شبهه درحکم نزدیکی بانکاح صحیح است آنچه دراثبات نسب مشروع گفته شد، در اثبات نسب ناشی از شبهه نیز صادق است . بنابراین نسب پدری را در اینجا نیز با اماره فراش می توان ثابت کرد، چنان که واطی به شبهه می تواند درمدتی که ماده 1162 قانون مدنی پیش بینی کرده ، نفی ولد کند. البته در وطی به شبهه فراش واقعی وجود ندارد و فقط حکم فراش دراین گونه موارد جاری است . ماده 1164 قانون مدنی راجع به اجرای قواعد نسب مشروع درزمینه نسب ناشی از شبهه به طور کلی مقرر میدارد : « احکام مواد قبل درمورد طفل متولد از نزدیکی به شبهه نیز جاری است ، اگر چه مادر طفل مشتبه نباشد. » با توجه به این ماده باید گفت اگر مردی به شبهه با زنی نزدیکی کند وطفلی از این رابطه به دنیا آید ، در اثبات نسب پدری او می توان به اماره فراش استناد کرد، بدین معنی که طفل در صورتی به نزدیکی اشتباه آمیز منسوب می شود که در فاصله شش ماه تا ده ماه از تاریخ وقوع آن به دنیا آید حتی اگر مادر طفل عالم به فقدان رابطه زوجیت درموقع نزدیکی باشد .
با وجود این ،بین اجرای اماره فراش درنسب ناشی از نکاح وشبهه این تفاوت اساسی وجود دارد که ، در روابط بین زن وشوهر چنان که خواهیم دید، وقوع نزدیکی موافق با ظاهر امور است ونیازی به اثبات ندارد ، در ح
الی که وقوع نزدیکی به شبهه بایداحراز شود و اصل خلاف وقوع آن است .

 

مدیر

داغ ترین ها

No description. Please update your profile.

~~||~~Comments Are Closed~~||~~