وزارت جهاد کشاورزی

دانلود پایان نامه

استفاده از این اعتبار، احتیاج به وثیقه ندارد.
زمان بازپرداخت تسهیلات اعطایی بسته به نوع تولیدات و موعد فروش تا 5 سال خواهد بود.(سلطان محمدی، 1383، 27، 26)
استفاده از همکاری همه نهادها و افراد مسئول در روستا
گستردگی شعبه‏های بانک کشاورزی و دسترسی آسان زنان سرپرست خانوار به آن.
کاهش تشریفات اداری برای تصویب و پرداخت تسهیلات(مراجعه کمتر متقاضی به بانک)
نداشتن محدودیت در مصرف تسهیلات: متقاضی می‏تواند برای هر نوع فعالیت مجاز در روستا که انجام آن توجیه‏پذیر باشد، از بانک در خواست تسهیلات کند.
پذیرش محل معرفی شده از سوی وام گیرنده برای اجرای طرح بدون توجه به اسناد مالکیت آن: بانک به طور معمول برای پرداخت تسهیلات سرمایه‏ای، اسناد مالکیت محل طرح را درخواست می‏کند. ولی در این نوع طرحها، نیازی به داشتن مالکیت یا اجاره رسمی محل نیست و هر نوع تصرف که در محل مورد تأیید معتمدان روستا باشد، از سوی بانک پذیرفته خواهد شد.(عرب مازار، سعدی، 1383، 27-22)
علاوه بر ویژگی‏های فوق، در طرح حضرت زینب کبری(س) بر فعالیت‏هایی تکیه می‏شود که با بافت روستا هماهنگی دارد. یعنی متقاضیان با دریافت وامهای کوچک، همان فعالیت‏های سنتی خود اعم از دامداری و قالی‏بافی و … را با همان روشهای کهنه و مبتنی بر دانش بومی خود، رونق می‏دهند و این یکی از مزیت‏های این طرح است که با شرایط اقتصادی و اجتماعی و فرهنگی زنان سرپرست خانوار هماهنگی دارد و ریسک آنها را در جهت گسترش فعالیت‏هایشان کاهش می‏دهد. چرا که آنها به روش انجام فعالیت با روشهای سنتی آشنایی کافی را داشته و از این نظر دچار مشکل نخواهند شد.
4-1-3 روش اجرای طرح
زنان، سرپرستی 4/8% از خانوارهای روستایی را در ایران برعهده دارند. این افراد در کنار مسئولیتهای روزانه، وظیفه تأمین نیاز مالی خانوار را نیز به دوش می‏کشند و از این لحاظ با مشکلات متعددی روبرویند. به همین دلیل، برنامه‏ریزی برای توانمندسازی آنها یک ضرورت است. یکی از پیش‏شرطهای توانمندسازی زنان سرپرست خانوار روستایی، افزایش میزان دسترسی آنها به اعتبارات با شرایط آسان است.(عرب مازار و سعدی، 1383، 9)
بانک کشاورزی، در راستای رسالت خود در چارچوب هدفهای توسعه پایدار و جامع در یک برنامه ابتکاری با هدف کاهش سطح و عمق فقر در جامعه روستایی، ایجاد اشتغال مولد در روستا، و برانگیختن روحیه تلاش و کار در جامعه روستایی و همسو با سیاستهای دولت، اقدام به اجرای طرح حضرت زینب کبری(س) کرده است. باور نظریه پردازان توسعه بر این است که با توانمندسازی توده‏های فقیر جامعه، می‏توان روحیه مشارکت جمعی را در آنها بالا برد و این عامل از مهمترین ابزارهای توسعه در جامعه روستایی است. کارگزاران و کارشناسان بانک کشاورزی به این نکته تأکید دارند که نبود دسترسی زنان فقیر روستایی به اعتبارات می
تواند خطر جدی برای پدیدار شدن شایستگی‏ها و توانمندی‏ها و عزت نفس آنها به شمار ‏آید. بدیهی است در چنین فضایی، گفتگو از توسعه جامع روستایی بی‏معنی است. بر اساس این طرح، بانک کشاورزی به آن دسته از زنان روستایی که سرپرستی خانوار را به عهده دارند و از داشتن زمین کشاورزی و یا هرگونه امکانات اقتصادی برای کسب درآمد بی‏بهره‏اند، تسهیلات با شرایط ویژه پرداخت می‏کند.
تسهیلات پیش گفته از سال 1373 در چارچوب طرح حمایت خاص از زنان آسیب‏پذیر روستایی ارائه شده تا آنها از این راه بتواند با کسب درآمد از محل فعالیتهای اقتصادی در روستا بطور مستقل خانواده خود را اداره کند. هم اکنون این تسهیلات به صورت قرض‏الحسنه با کارمزد 4% در سال و دوره باز پرداخت حداکثر 5 سال به دارندگان شرایط اعطاء می‏شود.
در آغاز اجرای طرح(سال 1372)، بانک کشاورزی مبلغ 20 میلیارد ریال تسهیلات قرض‏الحسنه به این منظور اختصاص داد و سقف تسهیلات برای هر فرد را 5/1 میلیون ریال تعیین کرد. در سال 1375، به دلیل استقبال عمومی از این طرح، مبلغ 20 میلیارد دیگر تسهیلات جدید قرض‏الحسنه افزون بر تسهیلات پیشین برای اجرای طرح در نظر گرفته و مقرر شد، وصولی
های بدست آمده از این پرداخت‏ها دوباره برای خرید ابزار تولید در اختیار متقاضیان جدید قرار گیرد.
در واقع مبلغ 40 میلیارد ریال اعتبار در چارچوب عقود قرض‏الحسنه به صورت خط اعتباری در چرخه اجرای این طرح گردش می‏کند. بانک، برای نوع فعالیت مورد نظر متقاضی با استفاده از این تسهیلات، هیچگونه محدودیتی ایجاد نکرده است و هرگونه فعالیت که طبق مقررات و عرف روستا مجاز باشد، از نظر بانک نیز پذیرفته شده است و تسهیلات آن را پرداخت خواهد کرد. بررسی عملکرد تسهیلات پرداختی نشان می‏دهد که این تسهیلات به طور عمده برای خرید دام دشتی، پرواری، ابزار و نهادهای قالیبافی و دیگر صنایع دستی، نهاده
های مورد نیاز زراعت و باغداری و چرخ‏خیاطی بکار رفته است.
از آنجا که این طرح، تسهیلات خود را تنها به زنان سرپرست خانوار واگذار می‏کند، به 3 روش زیر متقاضیان طرح شناسایی می‏شوند:
مراجعه مستقیم متقاضی به بانک.
معرفی زنان سرپرست خانوار از سوی معتمدان روستا.
معرفی نهادها و سازمانهای همکار مانند کمیته امداد امام‏خمینی(ره)، سازمان بهزیستی، شورای اسلامی روستا، دفتر نمایندگان مجلس‏شورای اسلامی، وزارت جهاد کشاورزی، بخشداری، بنیاد شهید انقلاب‏اسلامی، مدیریت کشاورزی شهرستان، معلمان و دیگر نهادهای رسمی که می‏توانند افراد دارای شرایط را به بانک معرفی کنند. کمیته امداد امام‏خمینی(ره)، بنا به رسالتی که در زمینه رسیدگی به محرومان جامعه دارد، در این رابطه نقش مهمی را بر عهده دارد.
پس از محرز شدن هویت متقاضی، برگه در خواست در دو صفحه در اختیار فرد قرار می‏گیرد. آنگاه نمایندگان شعبه‏های بانک کشاورزی پس از دریافت فرم تکمیل شده، نسبت به تشکیل پرونده اقدام می‏کنند. سپس از روستای مورد نظر بازدید می‏شود. پس از تکمیل فرمهای فرستاده شده، تسهیلات لازم برای تأمین نیازهای سرمایه‏گذاری، مواد اولیه و مانند آن را به شعبه پیشنهاد می‏کنند. در ضمن برای کمک به این گونه زنان، در صورتی که توانایی انجام کار کشاورزی داشته باشند، با بررسی دقیق برای خرید زمین زراعی می‏توان اعتبار لازم را در اختیار آنان قرار داد. برای آسانتر شدن انجام امور متقاضیان این طرح، شعبه می‏تواند قرار داد را بدون ضامن و یا با تعهد یکی دیگر از زنان سرپرست خانوار ساکن در همان روستا در تسهیلات زنجیری تنظیم کند. پس از بستن قرار داد، تسهیلات به طور مستقیم در وجه وام‏گیرنده و یا فروشنده کالا و ابزار تولید پرداخت می‏شود. مدت تسهیلات بستگی به نوع فعالیت و درآمد حاصل از آن دارد، ولی بطور معمول برای خرید کالاهای سرمایه‏ای 5 سال با نرخ کارمزد 4% در سال خواهد بود.
حداقل و حداکثر تسهیلات مورد نظر، همه ساله از سوی مدیریت و استان به شعبه‏های مربوط ابلاغ می‏شود. نظارت بر مصرف تسهیلات برعهده دستگاه و یا نهاد معرفی کننده و یا در صورت نیاز، نماینده بانک خواهد بود. زمان بازپرداخت تسهیلات، به نوع تولیدات، موعد فروش و زمان دریافت بهای تولیدات بستگی خواهد داشت هر یک از دریافت کنندگان تسهیلات، یک جعبه قلک مخصوص از بانک کشاورزی دریافت می‏دارند که پس‏اندازهای خود را در آن جمع‏آوری کنند و در پایان هر ماه از موعد مقرر، با مراجعه به شعبه‏های بانک کشاورزی بر میزان موجودی حساب پس‏انداز کوتاه مدت خود که در موقع دریافت تسهیلات گشوده‏اند، بیفزایند. تلاش خواهد شد که پس‏اندازها نیز برای تأمین خانواده در حساب بانکی باقی بماند و به مصرف بازپرداخت اقساط نرسد. اقساط تسهیلات دریافتی، در اصل از محل فروش تولیدات آنان بازپرداخت خواهد شد. گفتنی است که بیشتر سازمانهای دولتی از جمله سازمان بهزیستی کشور، از طریق دفتر کل خدمات بهزیستی روستایی و مجتمع‏های بهزیستی روستایی که کار توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی زنان روستایی نیز یکی از وظایف آنهاست، با دریافت وام یاد شده از بانک کشاورزی و پرداخت به زنان روستایی سرپرست خانوار، سهم مهمی در اجرای این طرح و انجام بهینه آن دارند.(عرب مازار و سعدی، 1383)؛(گزارش عملکرد دهساله طرح حضرت زینب‏کبری(س) 1384)
شایان توجه است که با وجود تعداد زیادی از نهادها و سازمانها که در زمینه شناسایی متقاضی این وام‏ها با بانک کشاورزی همکاری می‏نمایند، در این تحقیق هدف بررسی آن بخشی است که توسط کمیته امام‏خمینی(ره) در منطقه بوئین زهرا صورت می‏گیرد.
4-1-4 آمار عملکرد طرح حضرت زینب‏کبری(س) از ابتدای اجرای طرح تا پایان شهریور 1384 بر حسب نوع فعالیت

مطلب مشابه :  سازمان تأمین اجتماعی