پایان نامه درباره تعهد سازمانی// مفهوم تعهد سازمانی

دانلود پایان نامه

تعهد سازمانی

دومین نگرش از نگرش­های شغلی، تعهد­سازمانی است که در سال­های اخیر، بخش مهم مطالعات سازمانی و کانون مطالعات بوده است و جایگاه مهمی را در تحقیقات مربوط به رفتار سازمانی به خود اختصاص داده است.

تعهد­سازمانی مانند مفاهیم دیگر رفتار­سازمانی به شیوه­های متفاوت تعریف شده است. “معمولی­ترین شیوه برخورد با تعهد­سازمانی این است که تعهد­سازمانی را نوعی وایستگی عاطفی به سازمان در نظر می­گیرند”.  براساس این شیوه فردی که به شدت متعهد است ارزش­های خود را از سازمان می­گیرد، در سازمان مشارکت دارد و با آن در­می­آمیزد و از عضویت در سازمان لذت می­برد( طراویان، 1385، ص­ص120-105).

تعهد­عاطفی به میزان دلبستگی عاطفی به سازمان و اهداف آن اشاره می­کند، به عبارتی تعهد­ عاطفی به­عنوان احساس هیجانی کارکنان برای وابستگی به سازمان، همانند­سازی با آن و درگیری در سازمان مفهوم­سازی شده است( می­یر[1] و­ آلن[2]،1990، ص­ص18-1). افراد با تعهد عاطفی قوی در استخدام سازمان باقی می­مانند زیرا دوست دارندکه عضو سازمان باشند( می­یر و آلن، 1991، ص­ص61-89).

دومین مولفه­ی تعهد­سازمانی، تعهد­هنجاری است، تعهد­هنجاری مجموعه فشارهای هنجاری درونی­شده برای عمل کردن به روشی است که فرد اعتقاد دارد از نظر اخلاقی صحیح است. در این بعد از تعهد، فرد ادامه دادن به کار را وظیفه، تکلیف و مسئولیت خود می­داند. افرادی که از نظر هنجاری تعهد بیش­تری به سازمان خود دارند به احتمال بیش­تر برای سازمان خود فداکاری و برای خدمت به آن تلاش می­کنند و مجذوب آن می­شوند و نسبت جالب توجهی از انرژی خود را صرف تعقیب اهداف سازمان می­کنند( می­یر و آلن، 1991، ص­ص89-61).

دیدگاه سوم به تعهد سازمانی تحت عنوان تعهد­حسابی[3] یا تعهد ­مستمر مطرح شده است. در این دیدگاه تعهد، فواید حاصل از مشغول شدن به کار و هزینه­های ناشی از ترک شغل در نظر گرفته می­شود، به­عبارتی در این تعهد فرد کارمند به علت بالا بودن هزینه­های ترک سازمان به سازمان متعهد می­ماند. دلبستگی فرد در این دیدگاه بر مبنای عاطفه یا احساس خوب نسبت به سازمان( مانند نظریه تعهد عاطفی) یا بر مبنای باورهای هنجاری درباره­ی وظایف، تکالیف و مسئولیت­پذیری( مانند دیدگاه دوم) نیست. بلکه در مفهوم سوم تعهد صرفاٌ بر مبنای ملاحظه­های اقتصادی و علمی است( مورو[4]،1983، ص­ص500-486).

مطلب مشابه :  امیرالمومنین

گرچه هر سه نوع تعهد سازمانی به احتمال باقی­ماندن فرد در سازمان خویش اشاره می­کند، اما ماهیت تعلق و دلبستگی به آن سازمان کاملاٌ متفاوت است و این حالت به نوع تعهد­ سازمانی بستگی دارد. فردی که تعهد عاطفی دارد، ممکن است بیش­تر از کسی که چنین تعهدی ندارد، برای ارتقا و رشد خود در سازمان تلاش کند. چنین امری برای افراد دارای تعهد هنجاری قوی نیز صادق است، اما افراد دارای تعهد مستمر کم­تر تمایل دارند که بر اساس اصول زیر­بنایی تعهد عاطفی و هنجاری رفتار کنند. بنابراین میزان گرایش آن­ها به باقی ماندن در سازمان خویش به اندازه دو نوع تعهد سازمانی دیگر، یعنی تعهد­عاطفی و هنجاری نیست. بررسی­ها نشان می­دهد که ابعاد سه گانه تعهد سازمانی پیش­آیند­های متفاوتی دارند( غفوری و سفادرانی، 1388، ص­ص20-1).

انتظار می­رود تعهد­عاطفی زمانی ایجاد شود که اشتغال دریک حرفه به تجربه خشنود­کننده منجر شود. تعهد مستمر زمانی به وجود می­آید که فرد در حرفه خویش سرمایه­گذاری زیادی کرده است و احساس می­کند ترک آن حرفه به ضرر و زیان او خواهد بود. تعهد هنجاری در نتیجه درونی­سازی فشارهای هنجاری برای یک فعالیت خاص ایجاد می­شود و این امر ناشی از منافعی است که فرد بدست آورده است، لذا خود را به پاسخ متقابل ملزم می­داند و پاسخ متقابل او ماندن در سازمان است( غفوری و سفادرانی، 1388، ص20-1).

2-4-1 پیش آیندهای تعهد سازمانی

اکثر تحقیقات مجموعه­ای از عوامل را مورد بررسی قرار داده­اند که منجر به کاهش یا افزایش تعهد­سازمانی می­شوند. آنجل[5] ولاوسون[6](1993) بیان کردند که پیش­آیندهای تعهد­سازمانی دو دسته عوامل سازمانی و عوامل فردی می­باشند. پیش­آیندهای سازمانی تعهد آن چیزهایی هستند که برای افراد اتفاق می­افتند و در اختیار سازمان قرار دارند( آنجل و لاوسون،1993، ص­ص15-3).

از نظر استیرز[7] پیش­آیندهای سازمانی شامل هر چیزی می­شوند که ادارک فرد کارکن از رفتار برابر در قبال ویژگی­های شغل و خشنودی، ارتباطات مثبت، خشنودی از رهبری و ارضای نیازها را شکل می­دهد.

پیش­آیندهای فردی تعهد سازمانی چیزهایی هستند که افراد با خود به سازمان می­آورند و یا آن­ها را انجام می­دهند( آنجل و لاوسون،1993،ص­ص15-3). گرچه برخی محققان نتیجه­گیری کرده­اند که ویژگی­های افراد اثر مستقیمی بر تعهد­سازمانی ندارد( بالفور[8] و وکسلر[9]،1996،ص­ص277-256). هنوز مطالب اندکی درباره­ی چگونگی تأثیر عوامل فردی و تجارب کاری اولیه­ی بر تعهد­سازمانی کشف شده است( ایورسون[10] و باتیگیگ[11]، 1999، ص­ص333-307).

مطلب مشابه :  اقدامات تأمینی و تربیتی

1-4-1-1  پیش آیندهای فردی:

تحقیقات نشان داده­اند که سن به­طور مثبتی با تعهد ­­سازمانی رابطه دارد( ماتیو[12] و زاجاک،1990، ­ص­ص 194-171). یک تبین محتمل برای این رابطه می­تواند وجود انتخاب­های استخدامی کم­تر، برای کارکنان مسن­تر باشد و کارکنان مسن­تر احتمالاٌ تشخیص می­دهند که هزینه­ی ترک سازمان برای آن‌ها، بیش­تر از هزینه­ی ماندن در سازمان است( پاراسورامان[13] و نکمن[14]،1987، ص­ص303-287). تحقیقات هم­چنین نشان داده­­اندکه مدت زمان تصدی شغل در سازمان می­تواند به­طور مثبتی با تعهد­سازمانی همبسته باشد (کاشمن[15]1992، ص­ص42-5).

گرچه شواهد تجربی این­طور پیشنهاد می­کند که پیوند مثبتی بین تعهد ­سازمانی و مدت تصدی شغل وجود دارد. ولی این موضوع هنوز کاملاٌ روشن نیست که این پیوند چگونه خود را آشکار می­سازد. بنابر عقیده می­یر و آلن (1997)، وقتی مدت زمان خدمت یک فرد در سازمان خاصی افزایش پیدا می­کند، وی احتمالاٌ یک دلبستگی هیجانی را با سازمان توسعه می­دهد که جا­به­جایی شغلی را برای وی دشوار می­سازد. می­یر و آلن(1997) هم­چنین پیشنهاد کردند که نتیجه رابطه مثبت بین مدت زمان تصدی شغل و تعهد­سازمانی ممکن است انعکاس ساده­ای از این حقیقت باشد که کارکنان غیر­متعهد، سازمان را ترک می­کنند و تنها آن­هایی که تعهد بالایی دارند، باقی می­مانند( سبحانی­صراطی، 1386، ص164).

وضعیت تأهل به­عنوان پیش­بین دائمی تعهد­سازمانی در تحقیقات ظاهر شده است. یافته­های گزارش شده توسط هربینیاک[16] و آلوتو[17](1972)، نشان داد که افراد متأهل، در مقایسه با افراد مجرد، نسبت به سازمان­شان متعهدتر بودند. افراد متأهل، مسئولیت­های خانوادگی بیش­تری دارند و نیازمند ثبات و امنیت شغلی بیش­تری هستند. بنابراین در مقایسه با افراد مجرد، آن­ها احتمالاٌ به سازمان فعلی­شان متعهدترند.

1- Meyer

 1-Allen

2- Calculative Commitment

3- Morrow

1- Angle

2- Lawson

3- Steers

2- Balfour

3- Wechsler

4- Iverson

5- Buttigieg

6- Mathieu

7- Parasuraman

8- Nachman

9- Kushman

1- Hrebiniak

2- Alutto

لینک جزییات بیشتر و دانلود این پایان نامه:

بررسی رابطه بین هوش هیجانی با تعهد سازمانی و رضایت شغلی کارکنان استانداری اصفهان

دیدگاهتان را بنویسید